Surat As-Saffat الصافات

Tafsiri: Swahili Translation - Ali Mohsin Al-Barwani

بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ

وَٱلصَّٰٓفَّٰتِ صَفّٗا ١

Was-sāffāti saffā

Naapa kwa wanao jipanga kwa safu. 1

فَٱلزَّٰجِرَٰتِ زَجۡرٗا ٢

Faz-zājirāti zajrā

Na kwa wenye kukataza mabaya. 2

فَٱلتَّٰلِيَٰتِ ذِكۡرًا ٣

Fat-tāliyāti dhikrā

Na kwa wenye kusoma Ukumbusho. 3

إِنَّ إِلَٰهَكُمۡ لَوَٰحِدٞ ٤

Inna ilāhakum lawāhid

Hakika Mungu wenu bila ya shaka ni Mmoja. 4

رَّبُّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا بَيۡنَهُمَا وَرَبُّ ٱلۡمَشَٰرِقِ ٥

Rrabbus-samāwāti wal-ardi wamā baynahumā warabbul-mashāriq

Mola Mlezi wa mbingu na ardhi, na yaliyomo kati yao, na ni Mola Mlezi wa mashariki zote. 5

إِنَّا زَيَّنَّا ٱلسَّمَآءَ ٱلدُّنۡيَا بِزِينَةٍ ٱلۡكَوَاكِبِ ٦

Innā zayyannas-samā'ad-dunyā bizīnatinil-kawākib

Hakika Sisi tumeipamba mbingu ya karibu kwa pambo la nyota. 6

وَحِفۡظٗا مِّن كُلِّ شَيۡطَٰنٖ مَّارِدٖ ٧

Wahifzam min kulli shaytānim mārid

Na kulinda na kila shet'ani a'si. 7

لَّا يَسَّمَّعُونَ إِلَى ٱلۡمَلَإِ ٱلۡأَعۡلَىٰ وَيُقۡذَفُونَ مِن كُلِّ جَانِبٖ ٨

Llā yassamma'ūna ilal-mala'il-a'lā wayuqdhafūna min kulli jānib

Wasiweze kuwasikiliza viumbe watukufu. Na wanafukuzwa huko kila upande. 8

دُحُورٗاۖ وَلَهُمۡ عَذَابٞ وَاصِبٌ ٩

Duhūran walahum 'adhābun wāsib

Wakifurushwa. Na wanayo adhabu ya kudumu. 9

إِلَّا مَنۡ خَطِفَ ٱلۡخَطۡفَةَ فَأَتۡبَعَهُۥ شِهَابٞ ثَاقِبٞ ١٠

Illā man khatifal-khatfata fa atba'ahū shihābun thāqib

Isipo kuwa anaye nyakua kitu kidogo, na mara humfwatia kimondo kinacho ng'ara. 10

فَٱسۡتَفۡتِهِمۡ أَهُمۡ أَشَدُّ خَلۡقًا أَم مَّنۡ خَلَقۡنَآۚ إِنَّا خَلَقۡنَٰهُم مِّن طِينٖ لَّازِبِۭ ١١

Fastaftihim ahum ashaddu khalqan am man khalaqnā innā khalaqnāhum min tīnil lāzib

Hebu waulize: Je! Wao ni wenye umbo gumu zaidi au hao wengine tulio waumba. Hakika Sisi tuliwaumba wao kwa udongo unao nata. 11

بَلۡ عَجِبۡتَ وَيَسۡخَرُونَ ١٢

Bal 'ajibta wayaskharūn

Bali unastaajabu, na wao wanafanya maskhara. 12

وَإِذَا ذُكِّرُواْ لَا يَذۡكُرُونَ ١٣

Wa idhā dhukkirū lā yadhkurūn

Na wanapo kumbushwa hawakumbuki. 13

وَإِذَا رَأَوۡاْ ءَايَةٗ يَسۡتَسۡخِرُونَ ١٤

Wa idhā ra'aw āyatan yastaskhirūn

Na wanapo ona Ishara, wanafanya maskhara. 14

وَقَالُوٓاْ إِنۡ هَٰذَآ إِلَّا سِحۡرٞ مُّبِينٌ ١٥

Waqālū in hādhā illā sihrum mubīn

Na husema: Haya si chochote ila ni uchawi tu ulio dhaahiri. 15

أَءِذَا مِتۡنَا وَكُنَّا تُرَابٗا وَعِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَبۡعُوثُونَ ١٦

A'idhā mitnā wakunnā turāban wa'izāman a'innā lamab'ūthūn

Ati tukisha kufa na tukawa udongo na mifupa ndio kweli tutafufuliwa? 16

أَوَءَابَآؤُنَا ٱلۡأَوَّلُونَ ١٧

Awa'ābā'unal-awwalūn

Hata baba zetu wa zamani? 17

قُلۡ نَعَمۡ وَأَنتُمۡ دَٰخِرُونَ ١٨

Qul na'am wa antum dākhirūn

Sema: Naam! Hali nanyi ni madhalili. 18

فَإِنَّمَا هِيَ زَجۡرَةٞ وَٰحِدَةٞ فَإِذَا هُمۡ يَنظُرُونَ ١٩

Fa innamā hiya zajratun wāhidatun fa idhā hum yanzurūn

Huko utapigwa ukelele mmoja tu! Na hapo ndio wataona! 19

وَقَالُواْ يَٰوَيۡلَنَا هَٰذَا يَوۡمُ ٱلدِّينِ ٢٠

Waqālū yāwaylanā hādhā yawmud-dīn

Watasema: Ole wetu! Hii ndiyo Siku ya Malipo. 20

هَٰذَا يَوۡمُ ٱلۡفَصۡلِ ٱلَّذِي كُنتُم بِهِۦ تُكَذِّبُونَ ٢١

Hādhā yawmul-faslil-ladhī kuntum bihī tukaddhibūn

Hii ndiyo Siku ya Hukumu mliyo kuwa mkiikadhibisha. 21

۞ ٱحۡشُرُواْ ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ وَأَزۡوَٰجَهُمۡ وَمَا كَانُواْ يَعۡبُدُونَ ٢٢

Uhshurul-ladhīna zalamū wa azwājahum wamā kānū ya'budūn

Wakusanyeni walio dhulumu, na wake zao, na hao walio kuwa wakiwaabudu. 22

مِن دُونِ ٱللَّهِ فَٱهۡدُوهُمۡ إِلَىٰ صِرَٰطِ ٱلۡجَحِيمِ ٢٣

Min dūnillāhi fahdūhum ilā sirātil-jahīm

Badala ya Mwenyezi Mungu. Waongozeni njia ya Jahannamu! 23

وَقِفُوهُمۡۖ إِنَّهُم مَّسۡـُٔولُونَ ٢٤

Waqifūhum innahum mas'ūlūn

Na wasimamisheni. Hakika hao watasailiwa: 24

مَا لَكُمۡ لَا تَنَاصَرُونَ ٢٥

Mā lakum lā tanāsarūn

Mna nini? Mbona hamsaidiani? 25

بَلۡ هُمُ ٱلۡيَوۡمَ مُسۡتَسۡلِمُونَ ٢٦

Bal humul-yawma mustaslimūn

Bali hii leo, watasalimu amri. 26

وَأَقۡبَلَ بَعۡضُهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضٖ يَتَسَآءَلُونَ ٢٧

Wa aqbala ba'duhum 'alā ba'din yatasā'alūn

Watakabiliana wao kwa wao kuulizana. 27

قَالُوٓاْ إِنَّكُمۡ كُنتُمۡ تَأۡتُونَنَا عَنِ ٱلۡيَمِينِ ٢٨

Qālū innakum kuntum ta'tūnanā 'anil-yamīn

Watasema: Kwa hakika nyinyi mlikuwa mkitujia upande wa kulia. 28

قَالُواْ بَل لَّمۡ تَكُونُواْ مُؤۡمِنِينَ ٢٩

Qālū bal lam takūnū mu'minīn

Watasema (wakubwa): Bali nyinyi wenyewe hamkuwa Waumini. 29

وَمَا كَانَ لَنَا عَلَيۡكُم مِّن سُلۡطَٰنِۭۖ بَلۡ كُنتُمۡ قَوۡمٗا طَٰغِينَ ٣٠

Wamā kāna lanā 'alaykum min sultāni bal kuntum qawman tāghīn

Sisi hatukuwa na mamlaka juu yenu, bali nyinyi wenyewe mlikuwa wapotovu. 30

فَحَقَّ عَلَيۡنَا قَوۡلُ رَبِّنَآۖ إِنَّا لَذَآئِقُونَ ٣١

Fahaqqa 'alaynā qawlu rabbinā innā ladhā'iqūn

Basi hukumu ya Mola wetu Mlezi imekwisha tuthibitikia. Hakika bila ya shaka tutaonja tu adhabu. 31

فَأَغۡوَيۡنَٰكُمۡ إِنَّا كُنَّا غَٰوِينَ ٣٢

Fa aghwaynākum innā kunnā ghāwīn

Tulikupotezeni kwa sababu sisi wenyewe tulikuwa wapotovu. 32

فَإِنَّهُمۡ يَوۡمَئِذٖ فِي ٱلۡعَذَابِ مُشۡتَرِكُونَ ٣٣

Fa innahum yawma'idhin fil-'adhābi mushtarikūn

Basi wao kwa hakika siku hiyo watashirikiana katika adhabu pamoja. 33

إِنَّا كَذَٰلِكَ نَفۡعَلُ بِٱلۡمُجۡرِمِينَ ٣٤

Innā kadhālika naf'alu bil-mujrimīn

Hivyo ndivyo tutakavyo wafanyia wakosefu. 34

إِنَّهُمۡ كَانُوٓاْ إِذَا قِيلَ لَهُمۡ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا ٱللَّهُ يَسۡتَكۡبِرُونَ ٣٥

Innahum kānū idhā qīla lahum lā ilāha illallāhu yastakbirūn

Wao walipo kuwa wakiambiwa La ilaha illa 'Llahu Hapana mungu ila Mwenyezi Mungu tu, wakijivuna. 35

وَيَقُولُونَ أَئِنَّا لَتَارِكُوٓاْ ءَالِهَتِنَا لِشَاعِرٖ مَّجۡنُونِۭ ٣٦

Wayaqūlūna a'innā latārikū ālihatinā lishā'irim majnūn

Na wakisema: Hivyo sisi tuiache miungu yetu kwa ajili ya huyu mtunga mashairi mwendawazimu? 36

بَلۡ جَآءَ بِٱلۡحَقِّ وَصَدَّقَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ٣٧

Bal jā'a bil-haqqi wasaddaqal-mursalīn

Bali huyu amekuja kwa Haki, na amewasadikisha Mitume. 37

إِنَّكُمۡ لَذَآئِقُواْ ٱلۡعَذَابِ ٱلۡأَلِيمِ ٣٨

Innakum ladhā'iqul-'adhābil-alīm

Hakika nyinyi bila ya shaka mtaionja adhabu chungu. 38

وَمَا تُجۡزَوۡنَ إِلَّا مَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ٣٩

Wamā tujzawna illā mā kuntum ta'malūn

Wala hamlipwi ila hayo mliyo kuwa mkiyafanya. 39

إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلۡمُخۡلَصِينَ ٤٠

Illā 'ibādallāhil-mukhlasīn

Isipo kuwa waja wa Mwenyezi Mungu walio khitariwa. 40

أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ رِزۡقٞ مَّعۡلُومٞ ٤١

Ulā'ika lahum rizqum ma'lūm

Hao ndio watakao pata riziki maalumu, 41

فَوَٰكِهُ وَهُم مُّكۡرَمُونَ ٤٢

Fawākihu wahum mukramūn

Matunda, nao watahishimiwa. 42

فِي جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ ٤٣

Fī jannātin-na'īm

Katika Bustani za neema. 43

عَلَىٰ سُرُرٖ مُّتَقَٰبِلِينَ ٤٤

'Alā sururim mutaqābilīn

Wako juu ya viti wamekabiliana. 44

يُطَافُ عَلَيۡهِم بِكَأۡسٖ مِّن مَّعِينِۭ ٤٥

Yutāfu 'alayhim bika'sim mim ma'īn

Wanazungushiwa kikombe chenye kinywaji cha chemchem. 45

بَيۡضَآءَ لَذَّةٖ لِّلشَّٰرِبِينَ ٤٦

Baydā'a laddhatil lish-shāribīn

Kinywaji cheupe, kitamu kwa wanywao. 46

لَا فِيهَا غَوۡلٞ وَلَا هُمۡ عَنۡهَا يُنزَفُونَ ٤٧

Lā fīhā ghawlun walā hum 'anhā yunzafūn

Hakina madhara, wala hakiwaleweshi. 47

وَعِندَهُمۡ قَٰصِرَٰتُ ٱلطَّرۡفِ عِينٞ ٤٨

Wa'indahum qāsirātut-tarfi 'īn

Na watakuwa nao wanawake wenye macho ya staha mazuri. 48

كَأَنَّهُنَّ بَيۡضٞ مَّكۡنُونٞ ٤٩

Ka annahunna baydum maknūn

Hao wanawake kama mayai yaliyo hifadhika. 49

فَأَقۡبَلَ بَعۡضُهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضٖ يَتَسَآءَلُونَ ٥٠

Fa aqbala ba'duhum 'alā ba'din yatasā'alūn

Waingie kuulizana wenyewe kwa wenyewe. 50

قَالَ قَآئِلٞ مِّنۡهُمۡ إِنِّي كَانَ لِي قَرِينٞ ٥١

Qāla qā'ilum minhum innī kāna lī qarīn

Aseme msemaji mmoja miongoni mwao: Hakika mimi nalikuwa na rafiki. 51

يَقُولُ أَءِنَّكَ لَمِنَ ٱلۡمُصَدِّقِينَ ٥٢

Yaqūlu a'innaka laminal-musaddiqīn

Aliye kuwa akinambia: Hivyo wewe ni katika wanao sadiki. 52

أَءِذَا مِتۡنَا وَكُنَّا تُرَابٗا وَعِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَدِينُونَ ٥٣

A'idhā mitnā wakunnā turāban wa'izāman a'innā lamadīnūn

Ati tukisha kufa tukawa udongo na mafupa, ndio tutalipwa na kuhisabiwa? 53

قَالَ هَلۡ أَنتُم مُّطَّلِعُونَ ٥٤

Qāla hal antum muttali'ūn

Atasema: Je! Nyie mnawaona? 54

فَٱطَّلَعَ فَرَءَاهُ فِي سَوَآءِ ٱلۡجَحِيمِ ٥٥

Fattala'a fara'āhu fī sawā'il-jahīm

Basi atachungulia amwone katikati ya Jahannamu. 55

قَالَ تَٱللَّهِ إِن كِدتَّ لَتُرۡدِينِ ٥٦

Qāla tallāhi in kitta laturdīn

Atasema: Wallahi! Ulikaribia kunipoteza. 56

وَلَوۡلَا نِعۡمَةُ رَبِّي لَكُنتُ مِنَ ٱلۡمُحۡضَرِينَ ٥٧

Walawlā ni'matu rabbī lakuntu minal-muhdarīn

Na lau kuwa si neema ya Mola wangu Mlezi bila ya shaka ningeli kuwa miongoni mwa walio hudhurishwa. 57

أَفَمَا نَحۡنُ بِمَيِّتِينَ ٥٨

Afamā nahnu bimayyitīn

Je! Sisi hatutakufa, 58

إِلَّا مَوۡتَتَنَا ٱلۡأُولَىٰ وَمَا نَحۡنُ بِمُعَذَّبِينَ ٥٩

Illā mawtatanal-ūlā wamā nahnu bimu'addhabīn

Isipo kuwa kifo chetu cha kwanza? Wala sisi hatutaadhibiwa. 59

إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ ٦٠

Inna hādhā lahuwal-fawzul-'azīm

Hakika huku bila ya shaka ndiko kufuzu kukubwa. 60

لِمِثۡلِ هَٰذَا فَلۡيَعۡمَلِ ٱلۡعَٰمِلُونَ ٦١

Limithli hādhā falya'malil-'āmilūn

Kwa mfano wa haya nawatende watendao. 61

أَذَٰلِكَ خَيۡرٞ نُّزُلًا أَمۡ شَجَرَةُ ٱلزَّقُّومِ ٦٢

Adhālika khayrun nuzulan am shajaratuz-zaqqūm

Je! Kukaribishwa hivi si ndio bora, au mti wa Zaqqum? 62

إِنَّا جَعَلۡنَٰهَا فِتۡنَةٗ لِّلظَّٰلِمِينَ ٦٣

Innā ja'alnāhā fitnatal liz-zālimīn

Hakika Sisi tumeufanya huo kuwa ni mateso kwa walio dhulumu. 63

إِنَّهَا شَجَرَةٞ تَخۡرُجُ فِيٓ أَصۡلِ ٱلۡجَحِيمِ ٦٤

Innahā shajaratun takhruju fī aslil-jahīm

Hakika huo ni mti unao toka katikati ya Jahannamu. 64

طَلۡعُهَا كَأَنَّهُۥ رُءُوسُ ٱلشَّيَٰطِينِ ٦٥

Tal'uhā ka annahū ru'ūsush-shayātīn

Mashada ya matunda yake kama kwamba vichwa vya mashet'ani. 65

فَإِنَّهُمۡ لَأٓكِلُونَ مِنۡهَا فَمَالِـُٔونَ مِنۡهَا ٱلۡبُطُونَ ٦٦

Fa innahum la'ākilūna minhā famāli'ūna minhal-butūn

Basi hakika bila ya shaka hao watayala hayo, na wajaze matumbo. 66

ثُمَّ إِنَّ لَهُمۡ عَلَيۡهَا لَشَوۡبٗا مِّنۡ حَمِيمٖ ٦٧

Thumma inna lahum 'alayhā lashawbam min hamīm

Kisha juu yake wanyweshwe mchanganyo wa maji yamoto yaliyo chemka. 67

ثُمَّ إِنَّ مَرۡجِعَهُمۡ لَإِلَى ٱلۡجَحِيمِ ٦٨

Thumma inna marji'ahum la ilal-jahīm

Kisha hakika marejeo yao bila ya shaka yatakuwa kwenye Jahannamu. 68

إِنَّهُمۡ أَلۡفَوۡاْ ءَابَآءَهُمۡ ضَآلِّينَ ٦٩

Innahum alfaw ābā'ahum dāllīn

Hakika waliwakuta baba zao wamepotea. 69

فَهُمۡ عَلَىٰٓ ءَاثَٰرِهِمۡ يُهۡرَعُونَ ٧٠

Fahum 'alā āthārihim yuhra'ūn

Na wao wakafanya haraka kufuata nyayo zao. 70

وَلَقَدۡ ضَلَّ قَبۡلَهُمۡ أَكۡثَرُ ٱلۡأَوَّلِينَ ٧١

Walaqad dalla qablahum aktharul-awwalīn

Na wao wakafanya haraka kufuata nyayo zao. 71

وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا فِيهِم مُّنذِرِينَ ٧٢

Walaqad arsalnā fīhim mundhirīn

Na Sisi hakika tuliwapelekea waonyaji. 72

فَٱنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُنذَرِينَ ٧٣

Fanzur kayfa kāna 'āqibatul-mundharīn

Basi hebu angalia ulikuje mwisho wa walioonywa. 73

إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلۡمُخۡلَصِينَ ٧٤

Illā 'ibādallāhil-mukhlasīn

Isipokuwa waja wa Mwenyezi Mungu waliokhitariwa. 74

وَلَقَدۡ نَادَىٰنَا نُوحٞ فَلَنِعۡمَ ٱلۡمُجِيبُونَ ٧٥

Walaqad nādānā nūhun falani'mal-mujībūn

Na hakika Nuhu alitwita, na Sisi ni bora wa waitikiaji. 75

وَنَجَّيۡنَٰهُ وَأَهۡلَهُۥ مِنَ ٱلۡكَرۡبِ ٱلۡعَظِيمِ ٧٦

Wanajjaynāhu wa ahlahū minal-karbil-'azīm

Na tulimwokoa yeye na ahali zake kutokana na msiba mkubwa. 76

وَجَعَلۡنَا ذُرِّيَّتَهُۥ هُمُ ٱلۡبَاقِينَ ٧٧

Waja'alnā dhurriyyatahū humul-bāqīn

Na tuliwajaalia dhuriya zake ndio wenye kubakia. 77

وَتَرَكۡنَا عَلَيۡهِ فِي ٱلۡأٓخِرِينَ ٧٨

Wataraknā 'alayhi fil-ākhirīn

Na tukamwachia (sifa njema) kwa walio kuja baadaye. 78

سَلَٰمٌ عَلَىٰ نُوحٖ فِي ٱلۡعَٰلَمِينَ ٧٩

Salāmun 'alā nūhin fil-'ālamīn

Iwe salama kwa Nuhu ulimwenguni kote! 79

إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ ٨٠

Innā kadhālika najzil-muhsinīn

Kwa hakika hivi ndivyo tunavyo walipa wanao fanya mema. 80

إِنَّهُۥ مِنۡ عِبَادِنَا ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ٨١

Innahū min 'ibādinal-mu'minīn

Hakika yeye ni katika waja wetu walio amini. 81

ثُمَّ أَغۡرَقۡنَا ٱلۡأٓخَرِينَ ٨٢

Thumma aghraqnal-ākharīn

Kisha tukawazamisha wale wengine. 82

۞ وَإِنَّ مِن شِيعَتِهِۦ لَإِبۡرَٰهِيمَ ٨٣

Wa inna min shī'atihī la ibrāhīm

Na hakika Ibrahim alikuwa katika kundi lake, 83

إِذۡ جَآءَ رَبَّهُۥ بِقَلۡبٖ سَلِيمٍ ٨٤

Idh jā'a rabbahū biqalbin salīm

Alipo mjia Mola wake Mlezi kwa moyo mzima. 84

إِذۡ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوۡمِهِۦ مَاذَا تَعۡبُدُونَ ٨٥

Idh qāla li abīhi waqawmihī mādhā ta'budūn

Alimwambia baba yake na watu wake: Mnaabudu nini? 85

أَئِفۡكًا ءَالِهَةٗ دُونَ ٱللَّهِ تُرِيدُونَ ٨٦

A'ifkan ālihatan dūnallāhi turīdūn

Kwa kuzua tu mnataka miungu mingine badala ya Mwenyezi Mungu? 86

فَمَا ظَنُّكُم بِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ٨٧

Famā zannukum birabbil-'ālamīn

Mnamdhania nini Mola Mlezi wa walimwengu wote? 87

فَنَظَرَ نَظۡرَةٗ فِي ٱلنُّجُومِ ٨٨

Fanazara nazratan fin-nujūm

Kisha akapiga jicho kutazama nyota. 88

فَقَالَ إِنِّي سَقِيمٞ ٨٩

Faqāla innī saqīm

Akasema: Hakika mimi ni mgonjwa! 89

فَتَوَلَّوۡاْ عَنۡهُ مُدۡبِرِينَ ٩٠

Fatawallaw 'anhu mudbirīn

Nao wakamwacha, wakampa kisogo. 90

فَرَاغَ إِلَىٰٓ ءَالِهَتِهِمۡ فَقَالَ أَلَا تَأۡكُلُونَ ٩١

Farāgha ilā ālihatihim faqāla alā ta'kulūn

Basi akaiendea miungu yao kwa siri, akaiambia: Mbona hamli? 91

مَا لَكُمۡ لَا تَنطِقُونَ ٩٢

Mā lakum lā tantiqūn

Mna nini hata hamsemi? 92

فَرَاغَ عَلَيۡهِمۡ ضَرۡبَۢا بِٱلۡيَمِينِ ٩٣

Farāgha 'alayhim darbā bil-yamīn

Kisha akaigeukia kuipiga kwa mkono wa kulia. 93

فَأَقۡبَلُوٓاْ إِلَيۡهِ يَزِفُّونَ ٩٤

Fa aqbalū ilayhi yaziffūn

Basi wakamjia upesi upesi. 94

قَالَ أَتَعۡبُدُونَ مَا تَنۡحِتُونَ ٩٥

Qāla ata'budūna mā tanhitūn

Akasema: Hivyo mnaviabudu vitu mnavyo vichonga wenyewe 95

وَٱللَّهُ خَلَقَكُمۡ وَمَا تَعۡمَلُونَ ٩٦

Wallāhu khalaqakum wamā ta'malūn

Na hali Mwenyezi Mungu ndiye aliye kuumbeni nyinyi na hivyo mnavyo vifanya! 96

قَالُواْ ٱبۡنُواْ لَهُۥ بُنۡيَٰنٗا فَأَلۡقُوهُ فِي ٱلۡجَحِيمِ ٩٧

Qālubnū lahū bunyānan fa alqūhu fil-jahīm

Wakasema: Mjengeeni jengo, na kisha mtupeni motoni humo! 97

فَأَرَادُواْ بِهِۦ كَيۡدٗا فَجَعَلۡنَٰهُمُ ٱلۡأَسۡفَلِينَ ٩٨

Fa arādū bihī kaydan faja'alnāhumul-asfalīn

Basi walitaka kumfanyia vitimbi, lakini tukawafanya wao ndio wa chini. 98

وَقَالَ إِنِّي ذَاهِبٌ إِلَىٰ رَبِّي سَيَهۡدِينِ ٩٩

Waqāla innī dhāhibun ilā rabbī sayahdīn

Na akasema: Hakika mimi nahama, nakwenda kwa Mola wangu Mlezi; Yeye ataniongoa. 99

رَبِّ هَبۡ لِي مِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ ١٠٠

Rabbi hab lī minas-sālihīn

Ewe Mola wangu Mlezi! Nitunukie aliye miongoni mwa watenda mema. 100

فَبَشَّرۡنَٰهُ بِغُلَٰمٍ حَلِيمٖ ١٠١

Fabassharnāhu bighulāmin halīm

Basi tukambashiria mwana aliye mpole. 101

فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ ٱلسَّعۡيَ قَالَ يَٰبُنَيَّ إِنِّيٓ أَرَىٰ فِي ٱلۡمَنَامِ أَنِّيٓ أَذۡبَحُكَ فَٱنظُرۡ مَاذَا تَرَىٰۚ قَالَ يَٰٓأَبَتِ ٱفۡعَلۡ مَا تُؤۡمَرُۖ سَتَجِدُنِيٓ إِن شَآءَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلصَّٰبِرِينَ ١٠٢

Falammā balagha ma'ahus-sa'ya qāla yābunayya innī arā fil-manāmi annī adhbahuka fanzur mādhā tarā qāla yā'abatif'al mā tu'maru satajidunī in shā'allāhu minas-sābirīn

Basi alipo fika makamo ya kwenda na kurudi pamoja naye, alimwambia: Ewe mwanangu! Hakika mimi nimeona usingizini kuwa ninakuchinja. Basi angalia wewe, waonaje? Akasema: Ewe baba yangu! Tenda unavyo amrishwa, utanikuta mimi, Inshallah, katika wanao subiri. 102

فَلَمَّآ أَسۡلَمَا وَتَلَّهُۥ لِلۡجَبِينِ ١٠٣

Falammā aslamā watallahū lil-jabīn

Basi wote wawili walipo jisalimisha, na akamlaza juu ya kipaji. 103

وَنَٰدَيۡنَٰهُ أَن يَٰٓإِبۡرَٰهِيمُ ١٠٤

Wanādaynāhu an yā'ibrāhīm

Tulimwita: Ewe Ibrahim!. 104

قَدۡ صَدَّقۡتَ ٱلرُّءۡيَآۚ إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ ١٠٥

Qad saddaqtar-ru'yā innā kadhālika najzil-muhsinīn

Umekwisha itimiliza ndoto. Hakika hivi ndivyo tunavyo walipa wanao tenda mema. 105

إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ ٱلۡبَلَٰٓؤُاْ ٱلۡمُبِينُ ١٠٦

Inna hādhā lahuwal-balā'ul-mubīn

Hakika haya ni majaribio yaliyo dhaahiri. 106

وَفَدَيۡنَٰهُ بِذِبۡحٍ عَظِيمٖ ١٠٧

Wafadaynāhu bidhibhin 'azīm

Basi tukamtolea fidia kwa dhabihu mtukufu. 107

وَتَرَكۡنَا عَلَيۡهِ فِي ٱلۡأٓخِرِينَ ١٠٨

Wataraknā 'alayhi fil-ākhirīn

Na tukamwachia (sifa njema) kwa watu walio kuja baadaye. 108

سَلَٰمٌ عَلَىٰٓ إِبۡرَٰهِيمَ ١٠٩

Salāmun 'alā ibrāhīm

Iwe salama kwa Ibrahim!. 109

كَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ ١١٠

Kadhālika najzil-muhsinīn

Hivi ndivyo tunavyo walipa wanao fanya mema. 110

إِنَّهُۥ مِنۡ عِبَادِنَا ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ١١١

Innahū min 'ibādinal-mu'minīn

Hakika yeye ni katika waja wetu walio amini. 111

وَبَشَّرۡنَٰهُ بِإِسۡحَٰقَ نَبِيّٗا مِّنَ ٱلصَّٰلِحِينَ ١١٢

Wabassharnāhu bi ishāqa nabiyyam minas-sālihīn

Na tukambashiria kuzaliwa Is-haqa, naye ni Nabii miongoni mwa watu wema. 112

وَبَٰرَكۡنَا عَلَيۡهِ وَعَلَىٰٓ إِسۡحَٰقَۚ وَمِن ذُرِّيَّتِهِمَا مُحۡسِنٞ وَظَالِمٞ لِّنَفۡسِهِۦ مُبِينٞ ١١٣

Wabāraknā 'alayhi wa'alā ishāqa wamin dhurriyyatihimā muhsinun wazālimul linafsihī mubīn

Na tukambarikia yeye na Is-haqa. Na miongoni mwa dhuriya zao walitokea wema na wenye kudhulumu nafsi zao waziwazi. 113

وَلَقَدۡ مَنَنَّا عَلَىٰ مُوسَىٰ وَهَٰرُونَ ١١٤

Walaqad manannā 'alā mūsā wahārūn

Na kwa hakika tuliwafanyia hisani Musa na Haruni. 114

وَنَجَّيۡنَٰهُمَا وَقَوۡمَهُمَا مِنَ ٱلۡكَرۡبِ ٱلۡعَظِيمِ ١١٥

Wanajjaynāhumā waqawmahumā minal-karbil-'azīm

Na tukawaokoa wao na watu wao kutokana na dhiki kubwa. 115

وَنَصَرۡنَٰهُمۡ فَكَانُواْ هُمُ ٱلۡغَٰلِبِينَ ١١٦

Wanasarnāhum fakānū humul-ghālibīn

Na tukawanusuru; na wakawa wao ndio wenye kushinda. 116

وَءَاتَيۡنَٰهُمَا ٱلۡكِتَٰبَ ٱلۡمُسۡتَبِينَ ١١٧

Wa ātaynāhumal-kitābal-mustabīn

Na tukawapa wawili hao Kitabu kinacho bainisha. 117

وَهَدَيۡنَٰهُمَا ٱلصِّرَٰطَ ٱلۡمُسۡتَقِيمَ ١١٨

Wahadaynāhumas-sirātal-mustaqīm

Na tukawaongoa kwenye Njia Iliyo Nyooka. 118

وَتَرَكۡنَا عَلَيۡهِمَا فِي ٱلۡأٓخِرِينَ ١١٩

Wataraknā 'alayhimā fil-ākhirīn

Na tukawaongoa kwenye Njia Iliyo Nyooka. 119

سَلَٰمٌ عَلَىٰ مُوسَىٰ وَهَٰرُونَ ١٢٠

Salāmun 'alā mūsā wahārūn

Iwe salama kwa Musa na Haruni!. 120

إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ ١٢١

Innā kadhālika najzil-muhsinīn

Hakika hivyo ndivyo tunavyo walipa walio wema. 121

إِنَّهُمَا مِنۡ عِبَادِنَا ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ١٢٢

Innahumā min 'ibādinal-mu'minīn

Hakika wawili hao ni katika waja wetu walio amini. 122

وَإِنَّ إِلۡيَاسَ لَمِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ١٢٣

Wa inna ilyāsa laminal-mursalīn

Na hakika Ilyas bila ya shaka alikuwa miongoni mwa Mitume. 123

إِذۡ قَالَ لِقَوۡمِهِۦٓ أَلَا تَتَّقُونَ ١٢٤

Idh qāla liqawmihī alā tattaqūn

Alipo waambia watu wake: Hamwogopi?. 124

أَتَدۡعُونَ بَعۡلٗا وَتَذَرُونَ أَحۡسَنَ ٱلۡخَٰلِقِينَ ١٢٥

Atad'ūna ba'lan watadharūna ahsanal-khāliqīn

Mnamwomba Baa'li na mnamwacha Mbora wa waumbaji,. 125

ٱللَّهَ رَبَّكُمۡ وَرَبَّ ءَابَآئِكُمُ ٱلۡأَوَّلِينَ ١٢٦

Allāha rabbakum warabba ābā'ikumul-awwalīn

Mwenyezi Mungu, Mola Mlezi wenu na Mola Mlezi wa baba zenu wa zamani?. 126

فَكَذَّبُوهُ فَإِنَّهُمۡ لَمُحۡضَرُونَ ١٢٧

Fakaddhabūhu fa innahum lamuhdarūn

Wakamkadhibisha. Basi kwa hakika watahudhurishwa;. 127

إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلۡمُخۡلَصِينَ ١٢٨

Illā 'ibādallāhil-mukhlasīn

Isipo kuwa waja wa Mwenyezi Mungu walio safishwa. 128

وَتَرَكۡنَا عَلَيۡهِ فِي ٱلۡأٓخِرِينَ ١٢٩

Wataraknā 'alayhi fil-ākhirīn

Na tumemwachia (sifa nzuri) kwa walio kuja baadaye. 129

سَلَٰمٌ عَلَىٰٓ إِلۡ يَاسِينَ ١٣٠

Salāmun 'alā il yāsīn

Iwe salama kwa Ilyas. 130

إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ ١٣١

Innā kadhālika najzil-muhsinīn

Hakika hivyo ndivyo tunavyo walipa walio wema. 131

إِنَّهُۥ مِنۡ عِبَادِنَا ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ١٣٢

Innahū min 'ibādinal-mu'minīn

Hakika yeye ni katika waja wetu walio amini. 132

وَإِنَّ لُوطٗا لَّمِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ١٣٣

Wa inna lūtal laminal-mursalīn

Na hakika Lut'i bila ya shaka ni miongoni mwa Mitume. 133

إِذۡ نَجَّيۡنَٰهُ وَأَهۡلَهُۥٓ أَجۡمَعِينَ ١٣٤

Idh najjaynāhu wa ahlahū ajma'īn

Tulipo mwokoa yeye na ahali zake wote,. 134

إِلَّا عَجُوزٗا فِي ٱلۡغَٰبِرِينَ ١٣٥

Illā 'ajūzan fil-ghābirīn

Isipo kuwa mwanamke mkongwe katika wale walio bakia nyuma. 135

ثُمَّ دَمَّرۡنَا ٱلۡأٓخَرِينَ ١٣٦

Thumma dammarnal-ākharīn

Kisha tukawaangamiza wale wengineo. 136

وَإِنَّكُمۡ لَتَمُرُّونَ عَلَيۡهِم مُّصۡبِحِينَ ١٣٧

Wa innakum latamurrūna 'alayhim musbihīn

Na hakika nyinyi mnawapitia wakati wa asubuhi,. 137

وَبِٱلَّيۡلِۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ ١٣٨

Wabillayli afalā ta'qilūn

Na usiku. Basi je! Hamyatii akilini?. 138

وَإِنَّ يُونُسَ لَمِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ١٣٩

Wa inna yūnusa laminal-mursalīn

Na hakika Yunus alikuwa miongoni mwa Mitume. 139

إِذۡ أَبَقَ إِلَى ٱلۡفُلۡكِ ٱلۡمَشۡحُونِ ١٤٠

Idh abaqa ilal-fulkil-mashhūn

Alipo kimbia katika jahazi lilio sheheni. 140

فَسَاهَمَ فَكَانَ مِنَ ٱلۡمُدۡحَضِينَ ١٤١

Fasāhama fakāna minal-mudhadīn

Akaingia katika kupigiwa kura, na akawa katika walio shindwa. 141

فَٱلۡتَقَمَهُ ٱلۡحُوتُ وَهُوَ مُلِيمٞ ١٤٢

Fal-taqamahul-hūtu wahuwa mulīm

Samaki akammeza hali ya kuwa ni mwenye kulaumiwa. 142

فَلَوۡلَآ أَنَّهُۥ كَانَ مِنَ ٱلۡمُسَبِّحِينَ ١٤٣

Falawlā annahū kāna minal-musabbihīn

Na ingeli kuwa hakuwa katika wanao mtakasa Mwenyezi Mungu,. 143

لَلَبِثَ فِي بَطۡنِهِۦٓ إِلَىٰ يَوۡمِ يُبۡعَثُونَ ١٤٤

Lalabitha fī batnihī ilā yawmi yub'athūn

Bila ya shaka angeli kaa ndani yake mpaka siku ya kufufuliwa. 144

۞ فَنَبَذۡنَٰهُ بِٱلۡعَرَآءِ وَهُوَ سَقِيمٞ ١٤٥

Fanabadhnāhu bil-'arā'i wahuwa saqīm

Lakini tulimtupa ufukweni patupu, hali yu mgonjwa. 145

وَأَنۢبَتۡنَا عَلَيۡهِ شَجَرَةٗ مِّن يَقۡطِينٖ ١٤٦

Wa ambatnā 'alayhi shajaratam min yaqtīn

Na tukauotesha juu yake mmea wa kabila ya mung'unye. 146

وَأَرۡسَلۡنَٰهُ إِلَىٰ مِاْئَةِ أَلۡفٍ أَوۡ يَزِيدُونَ ١٤٧

Wa arsalnāhu ilā mi'ati alfin aw yazīdūn

Na tulimtuma kwa watu laki moja au zaidi. 147

فَـَٔامَنُواْ فَمَتَّعۡنَٰهُمۡ إِلَىٰ حِينٖ ١٤٨

Fa'āmanū famatta'nāhum ilā hīn

Basi wakaamini, na tukawastarehesha kwa muda. 148

فَٱسۡتَفۡتِهِمۡ أَلِرَبِّكَ ٱلۡبَنَاتُ وَلَهُمُ ٱلۡبَنُونَ ١٤٩

Fastaftihim alirabbikal-banātu walahumul-banūn

Basi waulize: Ati Mola wako Mlezi ndiye mwenye watoto wa kike, na wao wanao watoto wa kiume?. 149

أَمۡ خَلَقۡنَا ٱلۡمَلَٰٓئِكَةَ إِنَٰثٗا وَهُمۡ شَٰهِدُونَ ١٥٠

Am khalaqnal-malā'ikata ināthan wahum shāhidūn

Au tumewaumba Malaika kuwa ni wanawake, na wao wakashuhudia?. 150

أَلَآ إِنَّهُم مِّنۡ إِفۡكِهِمۡ لَيَقُولُونَ ١٥١

Alā innahum min ifkihim layaqūlūn

Ati ni kwa uzushi wao ndio wanasema:. 151

وَلَدَ ٱللَّهُ وَإِنَّهُمۡ لَكَٰذِبُونَ ١٥٢

Waladallāhu wa innahum lakādhibūn

Mwenyezi Mungu amezaa! Ama hakika bila ya shaka hao ni waongo!. 152

أَصۡطَفَى ٱلۡبَنَاتِ عَلَى ٱلۡبَنِينَ ١٥٣

Astafal-banāti 'alal-banīn

Ati amekhiari watoto wa kike kuliko wanaume?. 153

مَا لَكُمۡ كَيۡفَ تَحۡكُمُونَ ١٥٤

Mā lakum kayfa tahkumūn

Mna nini? Mnahukumu vipi nyinyi?. 154

أَفَلَا تَذَكَّرُونَ ١٥٥

Afalā tadhakkarūn

Hamkumbuki?. 155

أَمۡ لَكُمۡ سُلۡطَٰنٞ مُّبِينٞ ١٥٦

Am lakum sultānum mubīn

Au mnayo hoja iliyo wazi?. 156

فَأۡتُواْ بِكِتَٰبِكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ١٥٧

Fa tū bikitābikum in kuntum sādiqīn

Basi leteni Kitabu chenu kama mnasema kweli. 157

وَجَعَلُواْ بَيۡنَهُۥ وَبَيۡنَ ٱلۡجِنَّةِ نَسَبٗاۚ وَلَقَدۡ عَلِمَتِ ٱلۡجِنَّةُ إِنَّهُمۡ لَمُحۡضَرُونَ ١٥٨

Waja'alū baynahū wabaynal-jinnati nasaban walaqad 'alimatil-jinnatu innahum lamuhdarūn

Na wameweka makhusiano ya nasaba baina yake na majini; na majini wamekwisha jua bila ya shaka kuwa wao watahudhurishwa. 158

سُبۡحَٰنَ ٱللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ ١٥٩

Subhānallāhi 'ammā yasifūn

Subhana 'Llah Ametakasika Mwenyezi Mungu na hayo wanayo msingizia. 159

إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلۡمُخۡلَصِينَ ١٦٠

Illā 'ibādallāhil-mukhlasīn

Isipo kuwa waja wa Mwenyezi Mungu walio safishwa. 160

فَإِنَّكُمۡ وَمَا تَعۡبُدُونَ ١٦١

Fa innakum wamā ta'budūn

Basi hakika nyinyi na mnao waabudu. 161

مَآ أَنتُمۡ عَلَيۡهِ بِفَٰتِنِينَ ١٦٢

Mā antum 'alayhi bifātinīn

Hamwezi kuwapoteza. 162

إِلَّا مَنۡ هُوَ صَالِ ٱلۡجَحِيمِ ١٦٣

Illā man huwa sālil-jahīm

Isipo kuwa yule atakaye ingia Motoni. 163

وَمَا مِنَّآ إِلَّا لَهُۥ مَقَامٞ مَّعۡلُومٞ ١٦٤

Wamā minnā illā lahū maqāmum ma'lūm

Na hapana katika sisi ila anapo mahali pake maalumu. 164

وَإِنَّا لَنَحۡنُ ٱلصَّآفُّونَ ١٦٥

Wa innā lanahnus-sāffūn

Na hakika bila ya shaka sisi ndio wajipangao safu. 165

وَإِنَّا لَنَحۡنُ ٱلۡمُسَبِّحُونَ ١٦٦

Wa innā lanahnul-musabbihūn

Na hakika sisi ndio wenye kusabihi kutakasa. 166

وَإِن كَانُواْ لَيَقُولُونَ ١٦٧

Wa in kānū layaqūlūn

Na walikuwapo walio kuwa wakisema:. 167

لَوۡ أَنَّ عِندَنَا ذِكۡرٗا مِّنَ ٱلۡأَوَّلِينَ ١٦٨

Law anna 'indanā dhikram minal-awwalīn

Tungeli kuwa na Ukumbusho kama wa watu wa zamani,. 168

لَكُنَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلۡمُخۡلَصِينَ ١٦٩

Lakunnā 'ibādallāhil-mukhlasīn

Bila ya shaka tungeli kuwa ni waja wa Mwenyezi Mungu wenye ikhlasi. 169

فَكَفَرُواْ بِهِۦۖ فَسَوۡفَ يَعۡلَمُونَ ١٧٠

Fakafarū bihī fasawfa ya'lamūn

Lakini waliukataa. Basi watakuja jua. 170

وَلَقَدۡ سَبَقَتۡ كَلِمَتُنَا لِعِبَادِنَا ٱلۡمُرۡسَلِينَ ١٧١

Walaqad sabaqat kalimatunā li'ibādinal-mursalīn

Na bila ya shaka neno letu lilikwisha tangulia kwa waja wetu walio tumwa. 171

إِنَّهُمۡ لَهُمُ ٱلۡمَنصُورُونَ ١٧٢

Innahum lahumul-mansūrūn

Ya kuwa wao bila ya shaka ndio watakao nusuriwa. 172

وَإِنَّ جُندَنَا لَهُمُ ٱلۡغَٰلِبُونَ ١٧٣

Wa inna jundanā lahumul-ghālibūn

Na kwamba jeshi letu ndilo litakalo shinda. 173

فَتَوَلَّ عَنۡهُمۡ حَتَّىٰ حِينٖ ١٧٤

Fatawalla 'anhum hattā hīn

Basi waachilie mbali kwa mda. 174

وَأَبۡصِرۡهُمۡ فَسَوۡفَ يُبۡصِرُونَ ١٧٥

Wa absirhum fasawfa yubsirūn

Na watazame, nao wataona. 175

أَفَبِعَذَابِنَا يَسۡتَعۡجِلُونَ ١٧٦

Afabi'adhābinā yasta'jilūn

Je! Wanaihimiza adhabu yetu?. 176

فَإِذَا نَزَلَ بِسَاحَتِهِمۡ فَسَآءَ صَبَاحُ ٱلۡمُنذَرِينَ ١٧٧

Fa idhā nazala bisāhatihim fasā'a sabāhul-mundharīn

Basi itakapo shuka uwanjani kwao, itakuwa asubuhi mbaya kwa walio onywa. 177

وَتَوَلَّ عَنۡهُمۡ حَتَّىٰ حِينٖ ١٧٨

Watawalla 'anhum hattā hīn

Na waache kwa muda. 178

وَأَبۡصِرۡ فَسَوۡفَ يُبۡصِرُونَ ١٧٩

Wa absir fasawfa yubsirūn

Na tazama, na wao wataona. 179

سُبۡحَٰنَ رَبِّكَ رَبِّ ٱلۡعِزَّةِ عَمَّا يَصِفُونَ ١٨٠

Subhāna rabbika rabbil-'izzati 'ammā yasifūn

Subhana Rabbi'l'Izzat Ametakasika Mola Mlezi Mwenye enzi na yale wanayo mzulia. 180

وَسَلَٰمٌ عَلَى ٱلۡمُرۡسَلِينَ ١٨١

Wasalāmun 'alal-mursalīn

Na Salamu juu ya Mitume. 181

وَٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ رَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ١٨٢

Wal-hamdu lillāhi rabbil-'ālamīn

Na sifa njema zote ni za Mwenyezi Mungu Mola Mlezi wa walimwengu wote. 182

Nambari za maelezo ya chini zinaelekeza kwenye ukurasa wa aya, ambapo maelezo ya mfasiri yanaonyeshwa.

Matamshi kwa Kilatini ni msaada wa kusoma ulioandikwa na Qabas kutoka kwa Kiarabu. Jifunze herufi za Kiarabu na tajwidi kwa matamshi sahihi.

Maswali

Surat As-Saffat ina aya ngapi?

Surat As-Saffat ina aya 182. Ni sura namba 37 ya Qur'ani.

Je, Surat As-Saffat ni Makkiya au Madaniya?

Surat As-Saffat ni sura Makkiya.

Surat As-Saffat iko katika juzuu gani?

Surat As-Saffat iko katika juzuu 23.

Je, naweza kusikiliza Surat As-Saffat?

Ndiyo. Bonyeza Cheza juu ya ukurasa huu, au anza kutoka aya yoyote. Programu ya Qabas pia inakuwezesha kuipakua ili kuisikiliza bila intaneti.