جزء 30 عم

عَمَّ يَتَسَآءَلُونَ ١

[کافران] دربارۀ چه چیزی از یکدیگر سؤال می‌کنند؟

عَنِ ٱلنَّبَإِ ٱلۡعَظِيمِ ٢

از خبری بزرگ.

ٱلَّذِي هُمۡ فِيهِ مُخۡتَلِفُونَ ٣

همان [خبری] که در مورد آن با هم اختلاف دارند.

كَلَّا سَيَعۡلَمُونَ ٤

چنین نیست [که آنها می‌اندیشند]؛ به زودی خواهند دانست.

ثُمَّ كَلَّا سَيَعۡلَمُونَ ٥

باز هم چنین نیست؛ به زودی خواهند دانست.

أَلَمۡ نَجۡعَلِ ٱلۡأَرۡضَ مِهَٰدٗا ٦

آیا زمین را بستری [برای آسایش شما] قرار ندادیم؟

وَٱلۡجِبَالَ أَوۡتَادٗا ٧

و کوه‌ها را میخ‌ها[ی آن قرار ندادیم؟]

وَخَلَقۡنَٰكُمۡ أَزۡوَٰجٗا ٨

و شما را جفت [= نر و ماده] آفریدیم.

وَجَعَلۡنَا نَوۡمَكُمۡ سُبَاتٗا ٩

و خواب شما را [مایۀ] آرامشتان قرار دادیم.

وَجَعَلۡنَا ٱلَّيۡلَ لِبَاسٗا ١٠

و شب را پوششی [برایتان] قرار دادیم.

وَجَعَلۡنَا ٱلنَّهَارَ مَعَاشٗا ١١

و روز را [وسیلۀ] زندگی و [امرارِ معاش] قرار دادیم،

وَبَنَيۡنَا فَوۡقَكُمۡ سَبۡعٗا شِدَادٗا ١٢

و بر فراز شما هفت [آسمان] محکم بنا کردیم،

وَجَعَلۡنَا سِرَاجٗا وَهَّاجٗا ١٣

و [خورشید را] چراغی درخشان [و روشنایی‌بخش] آفریدیم،

وَأَنزَلۡنَا مِنَ ٱلۡمُعۡصِرَٰتِ مَآءٗ ثَجَّاجٗا ١٤

و از ابر‌های باران‌زا، آبی فراوان فرو‌‌فرستادیم

لِّنُخۡرِجَ بِهِۦ حَبّٗا وَنَبَاتٗا ١٥

تا دانه و گیاه بسیار با آن برویانیم.

وَجَنَّٰتٍ أَلۡفَافًا ١٦

و باغ‌هایی پردرخت [با آن پرورش دهیم].

إِنَّ يَوۡمَ ٱلۡفَصۡلِ كَانَ مِيقَٰتٗا ١٧

بی‌گمان، روز داورى [میان مخلوقات]، وعده‌گاه [ما با شما] است.

يَوۡمَ يُنفَخُ فِي ٱلصُّورِ فَتَأۡتُونَ أَفۡوَاجٗا ١٨

روزی ‌که در «صور» دمیده می‌شود و شما گروه‌گروه [به محشر] می‌آیید؛

وَفُتِحَتِ ٱلسَّمَآءُ فَكَانَتۡ أَبۡوَٰبٗا ١٩

و آسمان گشوده می‌شود و به صورت درهای متعدد درمی‌آید؛

وَسُيِّرَتِ ٱلۡجِبَالُ فَكَانَتۡ سَرَابًا ٢٠

و کوه‌ها به حرکت درمی‌آید و به صورت سرابی می‌شود؛

إِنَّ جَهَنَّمَ كَانَتۡ مِرۡصَادٗا ٢١

و بی‌گمان، جهنم کمینگاهی است

لِّلطَّٰغِينَ مَـَٔابٗا ٢٢

[و] محل بازگشتی برای طغیانگران.

لَّٰبِثِينَ فِيهَآ أَحۡقَابٗا ٢٣

مدت زمانی بی‌پایان در آنجا می‌مانند.

لَّا يَذُوقُونَ فِيهَا بَرۡدٗا وَلَا شَرَابًا ٢٤

در آنجا نه [چیز] خنکی می‌چشند و نه آشامیدنی [گوارایی خواهند داشت].

إِلَّا حَمِيمٗا وَغَسَّاقٗا ٢٥

جز آبی سوزان و [مایعی که] چرک و خون [جهنمیان است].

جَزَآءٗ وِفَاقًا ٢٦

[این] کیفری است مناسب و درخور [گناهانشان]؛

إِنَّهُمۡ كَانُواْ لَا يَرۡجُونَ حِسَابٗا ٢٧

همانا آنان از حساب [و کتاب روز قیامت] نمی‌ترسیدند

وَكَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا كِذَّابٗا ٢٨

و آیات ما را به شدت تکذیب کردند؛

وَكُلَّ شَيۡءٍ أَحۡصَيۡنَٰهُ كِتَٰبٗا ٢٩

و ما همه چیز را [در لوح محفوظ] شمارش و ثبت کرده‌ایم.

فَذُوقُواْ فَلَن نَّزِيدَكُمۡ إِلَّا عَذَابًا ٣٠

پس [کیفرِ اعمال خود را] بچشید که [چیزی] جز عذاب بر شما نمی‌افزاییم.

إِنَّ لِلۡمُتَّقِينَ مَفَازًا ٣١

بی‌گمان، برای پرهیزگاران کامیابی [بزرگی] است.

حَدَآئِقَ وَأَعۡنَٰبٗا ٣٢

باغ‌های [میوه] و تاکستان‌ها.

وَكَوَاعِبَ أَتۡرَابٗا ٣٣

و حوریانی نوجوان و هم‌سن و سال.

وَكَأۡسٗا دِهَاقٗا ٣٤

و جام‌هایی لبریز و پیاپی [از شراب پاکیزۀ بهشت].

لَّا يَسۡمَعُونَ فِيهَا لَغۡوٗا وَلَا كِذَّٰبٗا ٣٥

در آنجا نه سخن بیهوده‌ای می‌شنوند و نه دروغی.

جَزَآءٗ مِّن رَّبِّكَ عَطَآءً حِسَابٗا ٣٦

[این] پاداش، از جانب پروردگار توست، و عطایی از روی حساب

رَّبِّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا بَيۡنَهُمَا ٱلرَّحۡمَٰنِۖ لَا يَمۡلِكُونَ مِنۡهُ خِطَابٗا ٣٧

[همان] پروردگار آسمان‌ها و زمین و آنچه در میان آنهاست؛ [همان الله] رحمان [که] هیچ‌ کس [در آن روز] یارای سخن گفتن با او را ندارد.

يَوۡمَ يَقُومُ ٱلرُّوحُ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ صَفّٗاۖ لَّا يَتَكَلَّمُونَ إِلَّا مَنۡ أَذِنَ لَهُ ٱلرَّحۡمَٰنُ وَقَالَ صَوَابٗا ٣٨

روزی ‌که روح [= جبرئیل] و فرشتگان به صف می‌ایستند، [و] هیچ‌ کس سخن نمی‌گوید، جز کسی ‌که [الله] رحمان به او اجازه داده باشد و [او] سخن درست [و صواب] گوید.

ذَٰلِكَ ٱلۡيَوۡمُ ٱلۡحَقُّۖ فَمَن شَآءَ ٱتَّخَذَ إِلَىٰ رَبِّهِۦ مَـَٔابًا ٣٩

آن [روز]، روزِ حق است [و بدون تردید واقع می‌شود]؛ پس هر کس كه بخواهد، [می‌تواند] راه بازگشتى به سوى پروردگار خود بجوید.

إِنَّآ أَنذَرۡنَٰكُمۡ عَذَابٗا قَرِيبٗا يَوۡمَ يَنظُرُ ٱلۡمَرۡءُ مَا قَدَّمَتۡ يَدَاهُ وَيَقُولُ ٱلۡكَافِرُ يَٰلَيۡتَنِي كُنتُ تُرَٰبَۢا ٤٠

به راستی، ما شما را از عذابی نزدیک بیم دادیم: روزی ‌که انسان آنچه را از قبل با دست‌های خود فرستاده است می‌بیند، و کافر می‌گوید: «ای کاش من خاک بودم [و برای حساب برانگیخته نمی‌شدم»]!

وَٱلنَّٰزِعَٰتِ غَرۡقٗا ١

سوگند به فرشتگانی که جان [کافران] را به شدت بیرون می‌کشند.

وَٱلنَّٰشِطَٰتِ نَشۡطٗا ٢

و سوگند به فرشتگانی که جان [مؤمنان] را به نرمی و آسانی می‌گیرند.

وَٱلسَّٰبِحَٰتِ سَبۡحٗا ٣

و سوگند به فرشتگانی که [به امرِ الله، از آسمان به سوی زمین و بالعکس] شناورند.

فَٱلسَّٰبِقَٰتِ سَبۡقٗا ٤

و سوگند به فرشتگانی که [در اجرای اوامر الهی] بر یکدیگر سبقت می‌گیرند.

فَٱلۡمُدَبِّرَٰتِ أَمۡرٗا ٥

و سوگند به فرشتگانی [که به امر الهی] کار‌‌ها را تدبیر می‌کنند.

يَوۡمَ تَرۡجُفُ ٱلرَّاجِفَةُ ٦

روزی‌ که [پس از اولین دمیدن در صور] زمین [و کوه‌ها و همه چیز] به لرزه درآید

تَتۡبَعُهَا ٱلرَّادِفَةُ ٧

[و] در پی آن، [دمیدن دوم حشر] بیاید،

قُلُوبٞ يَوۡمَئِذٖ وَاجِفَةٌ ٨

در آن روز، دل‌هایی سخت مضطرب [و ترسان] هستند.

أَبۡصَٰرُهَا خَٰشِعَةٞ ٩

و چشم‌های آنان [از ترس و شرمساری] فرو افتاده است.

يَقُولُونَ أَءِنَّا لَمَرۡدُودُونَ فِي ٱلۡحَافِرَةِ ١٠

[کافران در دنیا] می‌گفتند: «آیا ما [پس از مرگ، دوباره] به حال اول خود باز‌گردانده می‌شویم؟

أَءِذَا كُنَّا عِظَٰمٗا نَّخِرَةٗ ١١

آیا هنگامی‌ که استخوان‌هایی پوسیده شدیم [و به خاک تبدیل گشتیم، باز هم زنده می‌شویم]»؟

قَالُواْ تِلۡكَ إِذٗا كَرَّةٌ خَاسِرَةٞ ١٢

می‌گفتند: «[اگر چنین وعده‌ای درست باشد،] آنگاه آن بازگشتی زیانبار است».

فَإِنَّمَا هِيَ زَجۡرَةٞ وَٰحِدَةٞ ١٣

آن [بازگشت،] تنها [به] یک بانگِ مهیب است [و بس].

فَإِذَا هُم بِٱلسَّاهِرَةِ ١٤

و ناگهان همگی بر عرصۀ زمین [محشر] ظاهر می‌شوند.

هَلۡ أَتَىٰكَ حَدِيثُ مُوسَىٰٓ ١٥

[ای پیامبر،] آیا داستان موسی به تو رسیده است؟

إِذۡ نَادَىٰهُ رَبُّهُۥ بِٱلۡوَادِ ٱلۡمُقَدَّسِ طُوًى ١٦

آنگاه که پروردگارش او را در سرزمین مقدس «طُوی» ندا داد [و فرمود:]

ٱذۡهَبۡ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ إِنَّهُۥ طَغَىٰ ١٧

«به سوی فرعون برو که او طغیان کرده است،

فَقُلۡ هَل لَّكَ إِلَىٰٓ أَن تَزَكَّىٰ ١٨

و به او بگو: «آیا می‌خواهی [از کفر و گناه] پاک شوی؟

وَأَهۡدِيَكَ إِلَىٰ رَبِّكَ فَتَخۡشَىٰ ١٩

و من تو را به سوی پروردگارت هدایت کنم تا [از او] بترسی [و فرمانبردار شوی]؟

فَأَرَىٰهُ ٱلۡأٓيَةَ ٱلۡكُبۡرَىٰ ٢٠

پس [موسی] معجزۀ بزرگ را به او نشان داد.

فَكَذَّبَ وَعَصَىٰ ٢١

اما او تکذیب و سرکشی کرد.

ثُمَّ أَدۡبَرَ يَسۡعَىٰ ٢٢

سپس [به حق] پشت کرد و به کوشش و تلاش [علیه موسی] پرداخت.

فَحَشَرَ فَنَادَىٰ ٢٣

آنگاه [قومش را] جمع کرد و ندا داد

فَقَالَ أَنَا۠ رَبُّكُمُ ٱلۡأَعۡلَىٰ ٢٤

و گفت: «من پروردگارِ برتر شما هستم».

فَأَخَذَهُ ٱللَّهُ نَكَالَ ٱلۡأٓخِرَةِ وَٱلۡأُولَىٰٓ ٢٥

الله او را به عذاب آخرت و دنیا گرفتار کرد.

إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَعِبۡرَةٗ لِّمَن يَخۡشَىٰٓ ٢٦

بی‌گمان، در این [واقعه،] برای هر کس ‌که [از الله] می‌ترسد، عبرتی است.

ءَأَنتُمۡ أَشَدُّ خَلۡقًا أَمِ ٱلسَّمَآءُۚ بَنَىٰهَا ٢٧

آیا آفرینش شما [بعد از مرگ] سخت‌تر است یا آسمانی که [الله] آن را بنا کرد؟

رَفَعَ سَمۡكَهَا فَسَوَّىٰهَا ٢٨

سقف آن را بر افراشت و به آن شکل و نظم داد،

وَأَغۡطَشَ لَيۡلَهَا وَأَخۡرَجَ ضُحَىٰهَا ٢٩

و شبش را تاریک و روزش را روشن گردانید،

وَٱلۡأَرۡضَ بَعۡدَ ذَٰلِكَ دَحَىٰهَآ ٣٠

و زمین را بعد از آن گسترانید،

أَخۡرَجَ مِنۡهَا مَآءَهَا وَمَرۡعَىٰهَا ٣١

و از آن، آب [چشمه‌ها و چاه‌ها و] چراگاهش را بیرون آورد،

وَٱلۡجِبَالَ أَرۡسَىٰهَا ٣٢

و کوه‌ها را محکم و استوار [بر روی زمین] قرار داد.

مَتَٰعٗا لَّكُمۡ وَلِأَنۡعَٰمِكُمۡ ٣٣

[همۀ اینها] برای بهره‌گیری شما و چهارپایانتان است.

فَإِذَا جَآءَتِ ٱلطَّآمَّةُ ٱلۡكُبۡرَىٰ ٣٤

هنگامی‌ که [آن] حادثۀ بزرگ [قیامت] فرا رسد،

يَوۡمَ يَتَذَكَّرُ ٱلۡإِنسَٰنُ مَا سَعَىٰ ٣٥

در آن روز، انسان [تمام اعمال و] تلاش‌های خود را به یاد می‌آورد.

وَبُرِّزَتِ ٱلۡجَحِيمُ لِمَن يَرَىٰ ٣٦

و جهنم برای هر بیننده‌ای آشکار می‌شود.

فَأَمَّا مَن طَغَىٰ ٣٧

اما آن کس که طغیان [و سرکشی] کرده باشد

وَءَاثَرَ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا ٣٨

و زندگی دنیا را [بر آخرت] ترجیح داده باشد،

فَإِنَّ ٱلۡجَحِيمَ هِيَ ٱلۡمَأۡوَىٰ ٣٩

بی‌تردید، جهنم جایگاه اوست.

وَأَمَّا مَنۡ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِۦ وَنَهَى ٱلنَّفۡسَ عَنِ ٱلۡهَوَىٰ ٤٠

و اما کسی‌ که از ایستادن در حضور پروردگارش بیمناک بوده و نفس را از هوی [و هوس] بازداشته باشد،

فَإِنَّ ٱلۡجَنَّةَ هِيَ ٱلۡمَأۡوَىٰ ٤١

قطعاً بهشت جایگاه اوست.

يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلسَّاعَةِ أَيَّانَ مُرۡسَىٰهَا ٤٢

[ای پیامبر،] دربارۀ قیامت از تو می‌پرسند که در چه زمانی واقع می‌شود؟

فِيمَ أَنتَ مِن ذِكۡرَىٰهَآ ٤٣

تو را با یادآوری این سخن چه کار است؟

إِلَىٰ رَبِّكَ مُنتَهَىٰهَآ ٤٤

[سرانجام و] منتهای [علمِ] آن، نزد پروردگار توست.

إِنَّمَآ أَنتَ مُنذِرُ مَن يَخۡشَىٰهَا ٤٥

تو فقط بیم‌دهندۀ کسانی هستی که از آن [= قیامت] می‌ترسند.

كَأَنَّهُمۡ يَوۡمَ يَرَوۡنَهَا لَمۡ يَلۡبَثُوٓاْ إِلَّا عَشِيَّةً أَوۡ ضُحَىٰهَا ٤٦

روزی‌ که [کافران] قیامت را ببینند، [چنین احساس می‌کنند که] گویی [در دنیا] جز یک شامگاه یا بامداد به سر نبرده‌اند.

عَبَسَ وَتَوَلَّىٰٓ ١

[پیامبر] چهره در هم کشید و روی برگردانْد

أَن جَآءَهُ ٱلۡأَعۡمَىٰ ٢

از اینکه آن نابینا [= عبدالله بن اُمّ مَکتوم] نزدش آمد.

وَمَا يُدۡرِيكَ لَعَلَّهُۥ يَزَّكَّىٰٓ ٣

و [ای پیامبر،] تو چه می‌دانی؟ چه بسا او [از گناهانش] پاک ‌شود،

أَوۡ يَذَّكَّرُ فَتَنفَعَهُ ٱلذِّكۡرَىٰٓ ٤

یا پند گیرد و این پند به سودش باشد.

أَمَّا مَنِ ٱسۡتَغۡنَىٰ ٥

اما آن کس که [از ایمان] بی‌نیازی می‌ورزد

فَأَنتَ لَهُۥ تَصَدَّىٰ ٦

تو به او روی می‌آوری؛

وَمَا عَلَيۡكَ أَلَّا يَزَّكَّىٰ ٧

در حالی که اگر او خود را [از کفر] پاک نسازد، ایرادی بر تو نیست؛

وَأَمَّا مَن جَآءَكَ يَسۡعَىٰ ٨

اما کسی که شتابان به سراغ تو می‌آید

وَهُوَ يَخۡشَىٰ ٩

و [از الله] می‌ترسد،

فَأَنتَ عَنۡهُ تَلَهَّىٰ ١٠

تو از او غافل می‌شوی [و به دیگران می‌پردازی].

كَلَّآ إِنَّهَا تَذۡكِرَةٞ ١١

هرگز چنین نیست؛ بی‌گمان، این [آیات برای] تذکر و یادآوری است.

فَمَن شَآءَ ذَكَرَهُۥ ١٢

پس هر کس که بخواهد، [می‌تواند] از آن پند گیرد.

فِي صُحُفٖ مُّكَرَّمَةٖ ١٣

در صحیفه‌های ارجمندی [ثبت] است.

مَّرۡفُوعَةٖ مُّطَهَّرَةِۭ ١٤

[در جایگاهی] بلندپایه و پاکیزه [از پلیدی]

بِأَيۡدِي سَفَرَةٖ ١٥

در دست سفیران [وحی] است

كِرَامِۭ بَرَرَةٖ ١٦

[که] بزرگوار و نیکوکارند.

قُتِلَ ٱلۡإِنسَٰنُ مَآ أَكۡفَرَهُۥ ١٧

مرگ بر انسان [کافر، که] چقدر ناسپاس است!

مِنۡ أَيِّ شَيۡءٍ خَلَقَهُۥ ١٨

[الله] او را از چه چیز آفریده است؟

مِن نُّطۡفَةٍ خَلَقَهُۥ فَقَدَّرَهُۥ ١٩

او را از نطفۀ [ناچیزی] آفرید، سپس او را موزون ساخت.

ثُمَّ ٱلسَّبِيلَ يَسَّرَهُۥ ٢٠

سپس راه را برایش آسان نمود.

ثُمَّ أَمَاتَهُۥ فَأَقۡبَرَهُۥ ٢١

آنگاه [پس از پایان عمر،] او را میرانْد و در قبر [پنهان] نمود.

ثُمَّ إِذَا شَآءَ أَنشَرَهُۥ ٢٢

سپس هر گاه بخواهد، او را [زنده می‌کند و] برمی‌انگیزد.

كَلَّا لَمَّا يَقۡضِ مَآ أَمَرَهُۥ ٢٣

هرگز چنین نیست [که او می‌پندارد]. او هنوز آنچه را که [الله] فرمان داده به جای نیاورده است.

فَلۡيَنظُرِ ٱلۡإِنسَٰنُ إِلَىٰ طَعَامِهِۦٓ ٢٤

انسان باید به غذای خویش [و آفرینشِ آن] بنگرد:

أَنَّا صَبَبۡنَا ٱلۡمَآءَ صَبّٗا ٢٥

ما آب فراوان [از آسمان] فروریختیم،

ثُمَّ شَقَقۡنَا ٱلۡأَرۡضَ شَقّٗا ٢٦

سپس زمین را از هم شکافتیم،

فَأَنۢبَتۡنَا فِيهَا حَبّٗا ٢٧

آنگاه دانه‌[های فراون] در آن رویاندیم،

وَعِنَبٗا وَقَضۡبٗا ٢٨

و انگور و سبزی [خوراکی بسیار]،

وَزَيۡتُونٗا وَنَخۡلٗا ٢٩

و زیتون و نخل،

وَحَدَآئِقَ غُلۡبٗا ٣٠

و باغ‌هایی [انبوه و] پردرخت،

وَفَٰكِهَةٗ وَأَبّٗا ٣١

و [انواع] میوه و علوفه [پدید آوردیم].

مَّتَٰعٗا لَّكُمۡ وَلِأَنۡعَٰمِكُمۡ ٣٢

[همۀ اینها] برای بهره‌گیری شما و چهارپایانتان است.

فَإِذَا جَآءَتِ ٱلصَّآخَّةُ ٣٣

هنگامی ‌که [آن] صدای مهیب [قیامت] فرارسد،

يَوۡمَ يَفِرُّ ٱلۡمَرۡءُ مِنۡ أَخِيهِ ٣٤

روزی ‌که انسان از برادرش می‌گریزد

وَأُمِّهِۦ وَأَبِيهِ ٣٥

و از مادرش و از پدرش

وَصَٰحِبَتِهِۦ وَبَنِيهِ ٣٦

و از زنش و پسرانش [نیز می‌گریزد]،

لِكُلِّ ٱمۡرِيٕٖ مِّنۡهُمۡ يَوۡمَئِذٖ شَأۡنٞ يُغۡنِيهِ ٣٧

در آن روز، هر کس را کاری است که او را به خودش سرگرم می‌دارد [و از دیگری بازمی‌دارد].

وُجُوهٞ يَوۡمَئِذٖ مُّسۡفِرَةٞ ٣٨

چهره‌هایی در آن روز، گشاده و روشن است.

ضَاحِكَةٞ مُّسۡتَبۡشِرَةٞ ٣٩

[به خاطر نعمت و رحمتِ الله] خندان [و] شاد است.

وَوُجُوهٞ يَوۡمَئِذٍ عَلَيۡهَا غَبَرَةٞ ٤٠

و چهره‌هایی در آن روز، غبارآلود است.

تَرۡهَقُهَا قَتَرَةٌ ٤١

[و] سیاهی [و تاریکی] آنها را پوشانده است.

أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡكَفَرَةُ ٱلۡفَجَرَةُ ٤٢

اینان همان کافرانِ بدکردارند.

إِذَا ٱلشَّمۡسُ كُوِّرَتۡ ١

آنگاه ‌که خورشید درهم پیچیده [و تاریک] گردد،

وَإِذَا ٱلنُّجُومُ ٱنكَدَرَتۡ ٢

و آنگاه ‌که ستارگان بی‌فروغ شوند،

وَإِذَا ٱلۡجِبَالُ سُيِّرَتۡ ٣

و آنگاه ‌که کوه‌ها به حرکت درآید،

وَإِذَا ٱلۡعِشَارُ عُطِّلَتۡ ٤

و آنگاه ‌که ماده‌شترانِ باردار رها شوند،

وَإِذَا ٱلۡوُحُوشُ حُشِرَتۡ ٥

و آنگاه ‌که حیوانات وحشی [در کنار انسان] گرد آورده شوند،

وَإِذَا ٱلۡبِحَارُ سُجِّرَتۡ ٦

و آنگاه ‌که دریا‌ها [جوشان و] برافروخته شود،

وَإِذَا ٱلنُّفُوسُ زُوِّجَتۡ ٧

و آنگاه ‌که هر کس با همسانِ خود قرین گردد،

وَإِذَا ٱلۡمَوۡءُۥدَةُ سُئِلَتۡ ٨

و آنگاه ‌که از دختر زنده‌به‌گورشده پرسیده شود

بِأَيِّ ذَنۢبٖ قُتِلَتۡ ٩

[که] به کدامین گناه کشته شده است،

وَإِذَا ٱلصُّحُفُ نُشِرَتۡ ١٠

و آنگاه ‌که نامه‌های [اعمال] گشوده شود،

وَإِذَا ٱلسَّمَآءُ كُشِطَتۡ ١١

و آنگاه ‌که پرده از روی آسمان برگرفته شود،

وَإِذَا ٱلۡجَحِيمُ سُعِّرَتۡ ١٢

و آنگاه ‌که دوزخ، افروخته [و شعله‌ور] گردد،

وَإِذَا ٱلۡجَنَّةُ أُزۡلِفَتۡ ١٣

و آنگاه ‌که بهشت [برای پرواپیشگان] نزدیک آورده شود.

عَلِمَتۡ نَفۡسٞ مَّآ أَحۡضَرَتۡ ١٤

[در آن هنگام،] هر کس خواهد دانست که چه چیزی [برای آخرت خود] آماده کرده است.

فَلَآ أُقۡسِمُ بِٱلۡخُنَّسِ ١٥

سوگند به ستارگانی که [به جایگاه خود] بازمی‌گردند،

ٱلۡجَوَارِ ٱلۡكُنَّسِ ١٦

[شتابان] حرکت می‌کنند [و از نظر] پنهان می‌شوند؛

وَٱلَّيۡلِ إِذَا عَسۡعَسَ ١٧

و سوگند به شب، هنگامی ‌که [از تاریکی‌اش کاسته شود و] پشت کند؛

وَٱلصُّبۡحِ إِذَا تَنَفَّسَ ١٨

و سوگند به صبح، هنگامی که بدمد؛

إِنَّهُۥ لَقَوۡلُ رَسُولٖ كَرِيمٖ ١٩

بی‌تردید، این [قرآن،] سخن [الله است که ابلاغش به پیامبر، بر عهدۀ] فرستاده‌ای بزرگوار [= جبرئیل] است.

ذِي قُوَّةٍ عِندَ ذِي ٱلۡعَرۡشِ مَكِينٖ ٢٠

[همان فرشته‌ای] که [مقتدر و] نیرومند است و نزد [اللهِ] صاحب‌عرش، مقام والایی دارد؛

مُّطَاعٖ ثَمَّ أَمِينٖ ٢١

[در ملکوت اعلی و عالم فرشتگان] از او فرمان می‌برند و امین [وحی] است.

وَمَا صَاحِبُكُم بِمَجۡنُونٖ ٢٢

[ای مردم،] همنشین شما [= محمد] دیوانه نیست؛

وَلَقَدۡ رَءَاهُ بِٱلۡأُفُقِ ٱلۡمُبِينِ ٢٣

و بی‌تردید، [محمد]، او [= جبرئیل] را در افق روشن دیده است.

وَمَا هُوَ عَلَى ٱلۡغَيۡبِ بِضَنِينٖ ٢٤

و او بر [ابلاغِ آنچه از طریق] غیب [به وی وحی می‌گردد] بخیل نیست [و همانند کاهنان نیز مزد نمی‌گیرد].

وَمَا هُوَ بِقَوۡلِ شَيۡطَٰنٖ رَّجِيمٖ ٢٥

و این [قرآن] گفتۀ شیطان رانده‌شده نیست.

فَأَيۡنَ تَذۡهَبُونَ ٢٦

پس به کجا می‌روید؟

إِنۡ هُوَ إِلَّا ذِكۡرٞ لِّلۡعَٰلَمِينَ ٢٧

این [قرآن] چیزی جز پند و اندرز برای جهانیان نیست.

لِمَن شَآءَ مِنكُمۡ أَن يَسۡتَقِيمَ ٢٨

برای هر یک از شما که بخواهد راه راست [حق را] در پیش گیرد.

وَمَا تَشَآءُونَ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ رَبُّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ٢٩

و شما [چیزی را] نمی‌خواهید، مگر آنکه پروردگار جهانیان [اراده کند و] بخواهد.

إِذَا ٱلسَّمَآءُ ٱنفَطَرَتۡ ١

آنگاه ‌که آسمان شکافته شود،

وَإِذَا ٱلۡكَوَاكِبُ ٱنتَثَرَتۡ ٢

آنگاه ‌که ستارگان پراکنده شوند [و فرو ریزند]،

وَإِذَا ٱلۡبِحَارُ فُجِّرَتۡ ٣

و آنگاه ‌که دریا‌ها [به هم آمیزند و لبریز و] روان گردند،

وَإِذَا ٱلۡقُبُورُ بُعۡثِرَتۡ ٤

و آنگاه ‌که قبرها [برای براگیختن مردگان] زیر و رو شود،

عَلِمَتۡ نَفۡسٞ مَّا قَدَّمَتۡ وَأَخَّرَتۡ ٥

[در آن هنگام،] هر کس می‌داند چه چیزهایی را پیشاپیش فرستاده و چه چیزهایی را واپس نهاده [و بر جای گذاشته است].

يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡإِنسَٰنُ مَا غَرَّكَ بِرَبِّكَ ٱلۡكَرِيمِ ٦

ای انسان، چه چیزی تو را [نسبت] به پروردگار بزرگوارت مغرور ساخته است؟

ٱلَّذِي خَلَقَكَ فَسَوَّىٰكَ فَعَدَلَكَ ٧

آن [پروردگاری] که تو را آفرید، سپس به تو سر و سامان داد و آنگاه تو را متعادل و متناسب کرد.

فِيٓ أَيِّ صُورَةٖ مَّا شَآءَ رَكَّبَكَ ٨

و به هر شکلی [و صورتی] که خواست، تو را ترکیب نمود.

كَلَّا بَلۡ تُكَذِّبُونَ بِٱلدِّينِ ٩

هرگز چنین نیست [که شما گمان می‌کنید]؛ بلکه شما [روز] جزا را تکذیب می‌کنید.

وَإِنَّ عَلَيۡكُمۡ لَحَٰفِظِينَ ١٠

و بی‌گمان، نگهبانانی [از فرشتگان] بر شما گمارده شده‌اند.

كِرَامٗا كَٰتِبِينَ ١١

که نویسندگانی بزرگوارند؛

يَعۡلَمُونَ مَا تَفۡعَلُونَ ١٢

آنچه را انجام می‌دهید، می‌دانند [و اعمال نیک و بد شما را ثبت می‌کنند].

إِنَّ ٱلۡأَبۡرَارَ لَفِي نَعِيمٖ ١٣

مسلماً نیکوکاران در نعمت[های بهشت] هستند.

وَإِنَّ ٱلۡفُجَّارَ لَفِي جَحِيمٖ ١٤

و یقیناً بدکاران در [آتش] جهنمند.

يَصۡلَوۡنَهَا يَوۡمَ ٱلدِّينِ ١٥

روز جزا به آن درمی‌آیند [و می‌سوزند]

وَمَا هُمۡ عَنۡهَا بِغَآئِبِينَ ١٦

و هرگز آنان از آنجا به دور و [در امان] نباشند.

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا يَوۡمُ ٱلدِّينِ ١٧

و تو چه ‌دانی که روز جزا چیست؟

ثُمَّ مَآ أَدۡرَىٰكَ مَا يَوۡمُ ٱلدِّينِ ١٨

باز تو چه می‌دانی که روز جزا چیست؟

يَوۡمَ لَا تَمۡلِكُ نَفۡسٞ لِّنَفۡسٖ شَيۡـٔٗاۖ وَٱلۡأَمۡرُ يَوۡمَئِذٖ لِّلَّهِ ١٩

روزی‌که هیچ کس قادر به انجام کاری برای دیگری نیست؛ و در آن روز، حکم [و فرمان،] از آنِ الله است.

وَيۡلٞ لِّلۡمُطَفِّفِينَ ١

وای بر کم‌فروشان!

ٱلَّذِينَ إِذَا ٱكۡتَالُواْ عَلَى ٱلنَّاسِ يَسۡتَوۡفُونَ ٢

[همان] کسانی‌ که چون [برای خود] از مردم پیمانه می‌کنند، حق خود را کامل می‌گیرند،

وَإِذَا كَالُوهُمۡ أَو وَّزَنُوهُمۡ يُخۡسِرُونَ ٣

و هنگامی ‌که [می‌خواهند] برای آنان پیمانه یا وزن کنند، کم می‌گذارند.

أَلَا يَظُنُّ أُوْلَٰٓئِكَ أَنَّهُم مَّبۡعُوثُونَ ٤

آیا آنها گمان نمی‌کنند که [قیامت فرا می‌رسد و از قبرها] برانگیخته می‌شوند،

لِيَوۡمٍ عَظِيمٖ ٥

در روزی بزرگ؟

يَوۡمَ يَقُومُ ٱلنَّاسُ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ٦

[همان] روزی‌ که مردم در پیشگاه پروردگار جهانیان می‌ایستند.

كَلَّآ إِنَّ كِتَٰبَ ٱلۡفُجَّارِ لَفِي سِجِّينٖ ٧

هرگز چنین نیست [که کافران پنداشته‌اند]! به راستی که نامۀ [اعمال] بدکاران در سِجّین است.

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا سِجِّينٞ ٨

و تو چه دانی که سِجّین چیست؟

كِتَٰبٞ مَّرۡقُومٞ ٩

کتابی است که [اعمال بدکاران در آن] نوشته شده است.

وَيۡلٞ يَوۡمَئِذٖ لِّلۡمُكَذِّبِينَ ١٠

در آن روز، وای بر تکذیب‌کنندگان!

ٱلَّذِينَ يُكَذِّبُونَ بِيَوۡمِ ٱلدِّينِ ١١

همان کسانی که روز جزا را [انکار و] تکذیب می‌کنند؛

وَمَا يُكَذِّبُ بِهِۦٓ إِلَّا كُلُّ مُعۡتَدٍ أَثِيمٍ ١٢

و جز ستمکارانِ گنهکار، [کسی] آن [روز] را تکذیب نمی‌کند.

إِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِ ءَايَٰتُنَا قَالَ أَسَٰطِيرُ ٱلۡأَوَّلِينَ ١٣

هنگامی که آیات ما بر او تلاوت می‌شود، می‌گوید: «[این] افسانه‌های [خیالی] گذشتگان است».

كَلَّاۖ بَلۡۜ رَانَ عَلَىٰ قُلُوبِهِم مَّا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ١٤

هرگز چنین نیست [که آنها گمان می‌کنند]؛ بلکه [به سبب] آنچه کرده‌اند، بر دل‌هایشان زنگار بسته است.

كَلَّآ إِنَّهُمۡ عَن رَّبِّهِمۡ يَوۡمَئِذٖ لَّمَحۡجُوبُونَ ١٥

هرگز چنین نیست [که آنها می‌پندارند]. بی‌گمان، آنان در آن روز از [دیدار] پروردگار‌شان محرومند.

ثُمَّ إِنَّهُمۡ لَصَالُواْ ٱلۡجَحِيمِ ١٦

و [بعد از حساب،] مسلماً وارد دوزخ می‌شوند.

ثُمَّ يُقَالُ هَٰذَا ٱلَّذِي كُنتُم بِهِۦ تُكَذِّبُونَ ١٧

آنگاه به آنان گفته می‌شود: «این [آتش،] همان چیزی است که آن را تکذیب می‌کردید».

كَلَّآ إِنَّ كِتَٰبَ ٱلۡأَبۡرَارِ لَفِي عِلِّيِّينَ ١٨

هرگز چنین نیست [که آنها می‌پندارند]؛ بی‌گمان، نامۀ [اعمال] نیکوکاران در «عِلّیین» است.

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا عِلِّيُّونَ ١٩

و تو چه دانی که «عِلّیین» چیست؟

كِتَٰبٞ مَّرۡقُومٞ ٢٠

کتابی است که [اعمال نیکوکاران در آن] نوشته شده است،

يَشۡهَدُهُ ٱلۡمُقَرَّبُونَ ٢١

که مقرّبان [درگاه الهی] بر آن حاضر می‌شوند [و گواهی می‌دهند].

إِنَّ ٱلۡأَبۡرَارَ لَفِي نَعِيمٍ ٢٢

همانا نیکوکاران در نعمت[های بهشت] هستند.

عَلَى ٱلۡأَرَآئِكِ يَنظُرُونَ ٢٣

بر تخت‌ها [تکیه زده و] می‌نگرند.

تَعۡرِفُ فِي وُجُوهِهِمۡ نَضۡرَةَ ٱلنَّعِيمِ ٢٤

خرمی و نشاطِ نعمت [بهشت] را در چهره‌هایشان [می بینی و] می‌شناسی.

يُسۡقَوۡنَ مِن رَّحِيقٖ مَّخۡتُومٍ ٢٥

آنها از شراب نابِ مُهرشده، [نوشانیده و] سیراب می‌شوند.

خِتَٰمُهُۥ مِسۡكٞۚ وَفِي ذَٰلِكَ فَلۡيَتَنَافَسِ ٱلۡمُتَنَٰفِسُونَ ٢٦

مُهری که بر آن نهاده شده، از مُشک است، و مشتاقان [رحمت]، در این [شراب و دیگر نعمت‌های بهشتی] باید بر یکدیگر پیشی گیرند.

وَمِزَاجُهُۥ مِن تَسۡنِيمٍ ٢٧

و آمیزه‌اش از [چشمه] تسنیم است؛

عَيۡنٗا يَشۡرَبُ بِهَا ٱلۡمُقَرَّبُونَ ٢٨

[همان] چشمه‌ای که مقربان [درگاه الهی] از آن می‌نوشند.

إِنَّ ٱلَّذِينَ أَجۡرَمُواْ كَانُواْ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ يَضۡحَكُونَ ٢٩

همانا کسانی که جرم و گناه مرتکب شدند، پیوسته [در دنیا] بر کسانی‌ که ایمان آورده بودند می‌خندیدند.

وَإِذَا مَرُّواْ بِهِمۡ يَتَغَامَزُونَ ٣٠

و هر گاه [مؤمنان] از کنار‌شان می‌گذشتند، با چشم و ابرو به هم اشاره می‌کردند [و آنان را به سُخره می‌گرفتند]؛

وَإِذَا ٱنقَلَبُوٓاْ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِمُ ٱنقَلَبُواْ فَكِهِينَ ٣١

و چون به سوی خانوادۀ خود بازمی‌گشتند، [به خاطر تمسخرِ مؤمنان] شادمان و خندان بودند؛

وَإِذَا رَأَوۡهُمۡ قَالُوٓاْ إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ لَضَآلُّونَ ٣٢

و هنگامی که مؤمنان را می‌دیدند می‌گفتند: «بی‌گمان، اینان گمراهانند»؛

وَمَآ أُرۡسِلُواْ عَلَيۡهِمۡ حَٰفِظِينَ ٣٣

در حالی ‌که آنان برای مراقبت [و نگهبانی،] بر مؤمنان فرستاده نشده بودند.

فَٱلۡيَوۡمَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مِنَ ٱلۡكُفَّارِ يَضۡحَكُونَ ٣٤

ولی امروز کسانی ‌که ایمان آورده‌اند، به کافران می‌خندند.

عَلَى ٱلۡأَرَآئِكِ يَنظُرُونَ ٣٥

بر تخت‌های [آراسته نشسته و به نعمت‌های الهی که برترین آنها، رؤیت وجه گرامی الله است] می‌نگرند.

هَلۡ ثُوِّبَ ٱلۡكُفَّارُ مَا كَانُواْ يَفۡعَلُونَ ٣٦

آیا کافران [با چشیدن عذاب،] جزای آنچه را که می‌کردند دریافت نموده‌اند؟

إِذَا ٱلسَّمَآءُ ٱنشَقَّتۡ ١

آنگاه ‌که آسمان شکافته شود،

وَأَذِنَتۡ لِرَبِّهَا وَحُقَّتۡ ٢

و به [فرمان] پروردگارش گوش فرا دهد [و تسلیم شود]؛ و سزاوار است [که چنین کند]،

وَإِذَا ٱلۡأَرۡضُ مُدَّتۡ ٣

و آنگاه ‌که زمین گسترده [و هموار] شود،

وَأَلۡقَتۡ مَا فِيهَا وَتَخَلَّتۡ ٤

و هر چه را درون خود دارد، بیرون ریزد و تهی گردد،

وَأَذِنَتۡ لِرَبِّهَا وَحُقَّتۡ ٥

و به [فرمان] پروردگارش گوش دهد [و تسلیم شود]؛ و سزاوار است [که چنین کند].

يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡإِنسَٰنُ إِنَّكَ كَادِحٌ إِلَىٰ رَبِّكَ كَدۡحٗا فَمُلَٰقِيهِ ٦

ای انسان، بی‌گمان، تو در راه [رسیدن به] پروردگارت سخت تلاش و کوشش می‌کنی؛ پس او را ملاقات خواهی کرد.

فَأَمَّا مَنۡ أُوتِيَ كِتَٰبَهُۥ بِيَمِينِهِۦ ٧

و اما کسی ‌که نامۀ [اعمال] او به دست راستش داده شود،

فَسَوۡفَ يُحَاسَبُ حِسَابٗا يَسِيرٗا ٨

به زودی به حسابی آسان، محاسبه می‌شود.

وَيَنقَلِبُ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِۦ مَسۡرُورٗا ٩

و شادمان به سوی خانواده‌اش بازمی‌گردد؛

وَأَمَّا مَنۡ أُوتِيَ كِتَٰبَهُۥ وَرَآءَ ظَهۡرِهِۦ ١٠

و اما کسی ‌که نامۀ [اعمال] او از پشت سرش به او داده شود.

فَسَوۡفَ يَدۡعُواْ ثُبُورٗا ١١

به زودی نابودیِ خود را خواهد ‌طلبید

وَيَصۡلَىٰ سَعِيرًا ١٢

و به [آتش] جهنم شعله‌ور در خواهد آمد.

إِنَّهُۥ كَانَ فِيٓ أَهۡلِهِۦ مَسۡرُورًا ١٣

بی‌گمان، او در [دنیا به خاطر گناهانش،] در میان خانوادۀ خود شادمان بود.

إِنَّهُۥ ظَنَّ أَن لَّن يَحُورَ ١٤

او گمان می‌کرد که هرگز [به نزد الله] بازنخواهد گشت.

بَلَىٰٓۚ إِنَّ رَبَّهُۥ كَانَ بِهِۦ بَصِيرٗا ١٥

آری؛ همانا پروردگارش از حال وی آگاه بود.

فَلَآ أُقۡسِمُ بِٱلشَّفَقِ ١٦

به شفق سوگند می‌خورم،

وَٱلَّيۡلِ وَمَا وَسَقَ ١٧

و سوگند به شب و آنچه را فرو می‌پوشد

وَٱلۡقَمَرِ إِذَا ٱتَّسَقَ ١٨

و سوگند به ماه چون [فروغش] کامل شود

لَتَرۡكَبُنَّ طَبَقًا عَن طَبَقٖ ١٩

که قطعاً مراتب و حالات مختلفی را یکی پس از دیگری [در مسیر زندگی دنیوی] طی خواهید کرد.

فَمَا لَهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ ٢٠

آنان را چه شده که ایمان نمی‌آورند؟

وَإِذَا قُرِئَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقُرۡءَانُ لَا يَسۡجُدُونَۤ۩ ٢١

و [چرا] هنگامی‌ که قرآن بر آنان تلاوت می‌شود سجده نمی‌کنند؟

بَلِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ يُكَذِّبُونَ ٢٢

بلکه کسانی‌ که کافر شدند، پیوسته [آیات الهی را] تکذیب می‌کنند.

وَٱللَّهُ أَعۡلَمُ بِمَا يُوعُونَ ٢٣

و الله به آنچه در دل پنهان می‌دارند، دانا‌تر است.

فَبَشِّرۡهُم بِعَذَابٍ أَلِيمٍ ٢٤

پس [ای پیامبر،] آنان را به عذابی دردناک بشارت ده؛

إِلَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَهُمۡ أَجۡرٌ غَيۡرُ مَمۡنُونِۭ ٢٥

مگر کسانی که ایمان آورده‌اند و کارهای شایسته انجام داده‌اند، که پاداشی بی‌منّت و پیوسته برایشان است.

وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلۡبُرُوجِ ١

سوگند به آسمان که دارندۀ بُرج‌هاست،

وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡمَوۡعُودِ ٢

و سوگند به روز موعود [قیامت]،

وَشَاهِدٖ وَمَشۡهُودٖ ٣

و سوگند به هر کس که گواهی دهد و به هر کس که مورد گواهی قرار گیرد.

قُتِلَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡأُخۡدُودِ ٤

مرگ بر آدم‌سوزان خندق!

ٱلنَّارِ ذَاتِ ٱلۡوَقُودِ ٥

[همان آتشِ] افروخته از هیزم‌های بسیار [که مؤمنان را در آن می‌سوزاندند]؛

إِذۡ هُمۡ عَلَيۡهَا قُعُودٞ ٦

هنگامی ‌که بر [کنارۀ] آن نشسته بودند

وَهُمۡ عَلَىٰ مَا يَفۡعَلُونَ بِٱلۡمُؤۡمِنِينَ شُهُودٞ ٧

و آنچه را با مؤمنان انجام می‌دادند، تماشا می‌کردند؛

وَمَا نَقَمُواْ مِنۡهُمۡ إِلَّآ أَن يُؤۡمِنُواْ بِٱللَّهِ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡحَمِيدِ ٨

و هیچ ایرادی از آنان [= مؤمنان] نگرفتند، جز اینکه به الله پیروزمندِ ستوده ایمان آورده بودند.

ٱلَّذِي لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ وَٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ شَهِيدٌ ٩

[همان] ذاتی که فرمانروایی آسمان‌ها و زمین از آنِ اوست؛ و الله بر همه چیز گواه است.

إِنَّ ٱلَّذِينَ فَتَنُواْ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ وَٱلۡمُؤۡمِنَٰتِ ثُمَّ لَمۡ يَتُوبُواْ فَلَهُمۡ عَذَابُ جَهَنَّمَ وَلَهُمۡ عَذَابُ ٱلۡحَرِيقِ ١٠

به راستی کسانی که مردان و زنان مؤمن را شکنجه [و آزار] دادند و پس [از انجام آن کار،] توبه نکردند، عذاب جهنم برایشان [مهیّا] است و عذاب آتش [در پیش دارند].

إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَهُمۡ جَنَّٰتٞ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُۚ ذَٰلِكَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡكَبِيرُ ١١

همانا برای کسانی ‌که ایمان آوردند و کار‌های شایسته کردند، باغ‌هایی [از بهشت] است که جویبارها زیر [درختان] آن جاری است؛ و این است کامیابی بزرگ.

إِنَّ بَطۡشَ رَبِّكَ لَشَدِيدٌ ١٢

بی‌گمان، [مجازات و] گرفتن پروردگارت بسیار شدید است.

إِنَّهُۥ هُوَ يُبۡدِئُ وَيُعِيدُ ١٣

در حقیقت، اوست که [آفرینش را] آغاز می‌کند و دوباره [بعد از مرگ] بازمی‌گرداند؛

وَهُوَ ٱلۡغَفُورُ ٱلۡوَدُودُ ١٤

و همو آمرزنده [و] دوستدار [مؤمنان] است.

ذُو ٱلۡعَرۡشِ ٱلۡمَجِيدُ ١٥

[الله] صاحب‌عرش [و] بلندمرتبه [و شکوهمند] است

فَعَّالٞ لِّمَا يُرِيدُ ١٦

[و] آنچه را بخواهد، انجام می‌دهد.

هَلۡ أَتَىٰكَ حَدِيثُ ٱلۡجُنُودِ ١٧

[ای پیامبر،] آیا داستان لشکر‌یان [حق‌ستیز] به تو رسیده است؟

فِرۡعَوۡنَ وَثَمُودَ ١٨

[لشکر] فرعون و [قوم] ثمود.

بَلِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فِي تَكۡذِيبٖ ١٩

بلکه کسانی ‌که کافر شدند، پیوسته در تکذیب [حق] هستند،

وَٱللَّهُ مِن وَرَآئِهِم مُّحِيطُۢ ٢٠

و الله از هر سو بر آنان احاطه دارد.

بَلۡ هُوَ قُرۡءَانٞ مَّجِيدٞ ٢١

آری، این [آیات، شعر و سحر نیست؛ بلکه] قرآن شکوهمند است.

فِي لَوۡحٖ مَّحۡفُوظِۭ ٢٢

در لوح محفوظ [از هر گونه تحریف و تبدیل، در امان] است.

وَٱلسَّمَآءِ وَٱلطَّارِقِ ١

سوگند به آسمان و سوگند به ستارۀ شبگرد.

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا ٱلطَّارِقُ ٢

و تو چه می‌دانی که ستارۀ شبگرد چیست؟

ٱلنَّجۡمُ ٱلثَّاقِبُ ٣

[همان] ستارۀ فروزان است.

إِن كُلُّ نَفۡسٖ لَّمَّا عَلَيۡهَا حَافِظٞ ٤

هیچ کس نیست، مگر اینکه نگهبانی [از فرشتگان] بر او[گماشته شده] است.

فَلۡيَنظُرِ ٱلۡإِنسَٰنُ مِمَّ خُلِقَ ٥

انسان باید بنگرد که از چه چیز آفریده شده است:

خُلِقَ مِن مَّآءٖ دَافِقٖ ٦

از یک آب جهنده آفریده شده

يَخۡرُجُ مِنۢ بَيۡنِ ٱلصُّلۡبِ وَٱلتَّرَآئِبِ ٧

که از میان [استخوانِ] پشت [مرد] و سینۀ [زن] بیرون می‌آید.

إِنَّهُۥ عَلَىٰ رَجۡعِهِۦ لَقَادِرٞ ٨

بی‌گمان، الله بر بازگرداندن او [پس از مرگ] تواناست.

يَوۡمَ تُبۡلَى ٱلسَّرَآئِرُ ٩

روزی ‌که [تمام] رازها فاش شود،

فَمَا لَهُۥ مِن قُوَّةٖ وَلَا نَاصِرٖ ١٠

[در آن روز،] انسان هیچ توان و یاوری ندارد.

وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلرَّجۡعِ ١١

سوگند به آسمان پرباران

وَٱلۡأَرۡضِ ذَاتِ ٱلصَّدۡعِ ١٢

و سوگند به زمینِ پرشکاف [که گیاهان از آن سر برمی‌آورند].

إِنَّهُۥ لَقَوۡلٞ فَصۡلٞ ١٣

[که] بی‌گمان، این قرآن، سخن جداکنندۀ حق از باطل است

وَمَا هُوَ بِٱلۡهَزۡلِ ١٤

و [سخنِ] هزل و بیهوده نیست.

إِنَّهُمۡ يَكِيدُونَ كَيۡدٗا ١٥

آنان [= کافران] پیوسته حیله و نیرنگ می‌کنند

وَأَكِيدُ كَيۡدٗا ١٦

و من [نیز] حیله [و تدبیر] می‌کنم؛

فَمَهِّلِ ٱلۡكَٰفِرِينَ أَمۡهِلۡهُمۡ رُوَيۡدَۢا ١٧

پس به کافران مهلت بده [و] اندکی رهایشان کن [تا غرق گناه باشند].

سَبِّحِ ٱسۡمَ رَبِّكَ ٱلۡأَعۡلَى ١

نام پروردگار بلند مرتبه‌ات را به پاکی یاد کن.

ٱلَّذِي خَلَقَ فَسَوَّىٰ ٢

[همان ذاتی] که [انسان را] آفرید و هماهنگ و متعادل ساخت.

وَٱلَّذِي قَدَّرَ فَهَدَىٰ ٣

و [همان] ذاتی‌ که اندازه‌گیری کرد و [به شایستگی آفرید] و سپس هدایت نمود.

وَٱلَّذِيٓ أَخۡرَجَ ٱلۡمَرۡعَىٰ ٤

و [آن] ذاتی‌ که چراگاه را [برای تغذیۀ جانداران] رویانید.

فَجَعَلَهُۥ غُثَآءً أَحۡوَىٰ ٥

سپس آن را خشک و سیاه گردانید.

سَنُقۡرِئُكَ فَلَا تَنسَىٰٓ ٦

ما به زودی [قرآن را] بر تو می‌خوانیم؛ پس تو هرگز [آن را] فراموش نخواهی کرد؛

إِلَّا مَا شَآءَ ٱللَّهُۚ إِنَّهُۥ يَعۡلَمُ ٱلۡجَهۡرَ وَمَا يَخۡفَىٰ ٧

مگر آنچه را که الله بخواهد؛ همانا او آشکار و نهان را می‌داند.

وَنُيَسِّرُكَ لِلۡيُسۡرَىٰ ٨

و آسان‌ترین [راه‌] را برایت فراهم مى‌گردانیم.

فَذَكِّرۡ إِن نَّفَعَتِ ٱلذِّكۡرَىٰ ٩

اگر پند مفید باشد، [مردم را با آیات قرآن] پند ده.

سَيَذَّكَّرُ مَن يَخۡشَىٰ ١٠

به زودی کسی‌ که [از الله] می‌ترسد، پند می‌پذیرد.

وَيَتَجَنَّبُهَا ٱلۡأَشۡقَى ١١

و بدبخت‌ترین [مردم،] از آن دوری می‌گزیند؛

ٱلَّذِي يَصۡلَى ٱلنَّارَ ٱلۡكُبۡرَىٰ ١٢

[همان] کسی‌ که در آتش بزرگ [جهنم] درخواهد آمد،

ثُمَّ لَا يَمُوتُ فِيهَا وَلَا يَحۡيَىٰ ١٣

و در آن [آتش] نه می‌میرد و نه زنده می‌مانَد.

قَدۡ أَفۡلَحَ مَن تَزَكَّىٰ ١٤

یقیناً کسی ‌که خود را [از کفرو گناه] پاک کند، رستگار خواهد شد؛

وَذَكَرَ ٱسۡمَ رَبِّهِۦ فَصَلَّىٰ ١٥

و [نیز کسی که] نام پروردگارش را یاد کند و نماز بگزارد.

بَلۡ تُؤۡثِرُونَ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا ١٦

ولی شما [مردم،] زندگی دنیا را [بر آخرت] ترجیح می‌دهید؛

وَٱلۡأٓخِرَةُ خَيۡرٞ وَأَبۡقَىٰٓ ١٧

در حالی‌ که آخرت، بهتر و پاینده‌تر است.

إِنَّ هَٰذَا لَفِي ٱلصُّحُفِ ٱلۡأُولَىٰ ١٨

به راستی این [پندها] در کتاب‌های آسمانی پیشین [نیز] بود؛

صُحُفِ إِبۡرَٰهِيمَ وَمُوسَىٰ ١٩

کتاب‌های ابراهیم و موسی.

هَلۡ أَتَىٰكَ حَدِيثُ ٱلۡغَٰشِيَةِ ١

[ای پیامبر،] آیا خبرِ قیامت هولناکِ فراگیر به تو رسیده است؟

وُجُوهٞ يَوۡمَئِذٍ خَٰشِعَةٌ ٢

در آن روز، چهره‌هایی خوار و ذلیل خواهند بود.

عَامِلَةٞ نَّاصِبَةٞ ٣

[در دنیا] پیوسته تلاش کرده [و] خسته شده [و چون در راه حق نبوده، نتیجه‌ای ندیده‌اند].

تَصۡلَىٰ نَارًا حَامِيَةٗ ٤

در آتش سوزان درمی‌آیند،

تُسۡقَىٰ مِنۡ عَيۡنٍ ءَانِيَةٖ ٥

از چشمۀ بسیار داغ به آنها نوشانیده می‌شود.

لَّيۡسَ لَهُمۡ طَعَامٌ إِلَّا مِن ضَرِيعٖ ٦

غذایی جز خارِ خشک و تلخ ندارند

لَّا يُسۡمِنُ وَلَا يُغۡنِي مِن جُوعٖ ٧

که نه [آنان را] فربه کند و نه گرسنگی را دفع نماید.

وُجُوهٞ يَوۡمَئِذٖ نَّاعِمَةٞ ٨

در آن روز، چهره‌هایی شاداب و تازه هستند

لِّسَعۡيِهَا رَاضِيَةٞ ٩

و از سعی [و تلاش] خود راضیند؛

فِي جَنَّةٍ عَالِيَةٖ ١٠

در بهشت برین هستند.

لَّا تَسۡمَعُ فِيهَا لَٰغِيَةٗ ١١

در آنجا هیچ سخن بیهوده‌ای نمی‌شنوند.

فِيهَا عَيۡنٞ جَارِيَةٞ ١٢

در آن، چشمه[های آب] روان است.

فِيهَا سُرُرٞ مَّرۡفُوعَةٞ ١٣

تخت‌های [زیبای] بلند [پایه] در آن است.

وَأَكۡوَابٞ مَّوۡضُوعَةٞ ١٤

و جام‌هایی [که در کنار چشمه‌ها] نهاده شده.

وَنَمَارِقُ مَصۡفُوفَةٞ ١٥

و بالشت‌های [منظم] چیده‌شده،

وَزَرَابِيُّ مَبۡثُوثَةٌ ١٦

و [نیز] فرش‌های گرانبها گسترده شده است.

أَفَلَا يَنظُرُونَ إِلَى ٱلۡإِبِلِ كَيۡفَ خُلِقَتۡ ١٧

آیا [کافران] به شتر نمی‌نگرند که چگونه آفریده شده است؟

وَإِلَى ٱلسَّمَآءِ كَيۡفَ رُفِعَتۡ ١٨

و به آسمان [نمی‌نگرند] که چگونه برافراشته شده است؟

وَإِلَى ٱلۡجِبَالِ كَيۡفَ نُصِبَتۡ ١٩

و به کوه‌ها [نمی‌نگرند] که چگونه [محکم بر زمین] نصب شده است؟

وَإِلَى ٱلۡأَرۡضِ كَيۡفَ سُطِحَتۡ ٢٠

و به زمین [نمی‌نگرند] که چگونه گسترده شده است؟

فَذَكِّرۡ إِنَّمَآ أَنتَ مُذَكِّرٞ ٢١

[ای پیامبر،] پند بده، که تو فقط پنددهنده‌ای.

لَّسۡتَ عَلَيۡهِم بِمُصَيۡطِرٍ ٢٢

تو بر آنان مسلط [و چیره] نیستی [که آنان را بر ایمان‌آوردن وادار کنی].

إِلَّا مَن تَوَلَّىٰ وَكَفَرَ ٢٣

اما کسی‌ که روی بگردانَد و کافر شود

فَيُعَذِّبُهُ ٱللَّهُ ٱلۡعَذَابَ ٱلۡأَكۡبَرَ ٢٤

الله او را با بزرگ‌ترین عذاب، مجازات می‌کند.

إِنَّ إِلَيۡنَآ إِيَابَهُمۡ ٢٥

همانا بازگشت آنها به سوی ماست.

ثُمَّ إِنَّ عَلَيۡنَا حِسَابَهُم ٢٦

سپس بی‌گمان، حسابشان [نیز] با ماست.

وَٱلۡفَجۡرِ ١

سوگند به سپيده‌دم [صبحگاهان]

وَلَيَالٍ عَشۡرٖ ٢

و به شب‌های دهگانه [آغاز ذی‌حجه]

وَٱلشَّفۡعِ وَٱلۡوَتۡرِ ٣

و به زوج و فرد [اشیاء]

وَٱلَّيۡلِ إِذَا يَسۡرِ ٤

و سوگند به شب، هنگامی‌ که [حرکت می‌کند و] می‌رود.

هَلۡ فِي ذَٰلِكَ قَسَمٞ لِّذِي حِجۡرٍ ٥

آیا در این [چیزها] سوگندی برای صاحب‌خرد نیست [که او را قانع نماید]؟

أَلَمۡ تَرَ كَيۡفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعَادٍ ٦

[ای پیامبر،] آیا ندیدی که پروردگارت با [قوم] عاد چه کرد؟

إِرَمَ ذَاتِ ٱلۡعِمَادِ ٧

[همان قبیلۀ] اِرَم که دارای [کاخ‌هایی با] ستونهای بلند بودند

ٱلَّتِي لَمۡ يُخۡلَقۡ مِثۡلُهَا فِي ٱلۡبِلَٰدِ ٨

که همانند آن در شهرها آفریده نشده بود؟

وَثَمُودَ ٱلَّذِينَ جَابُواْ ٱلصَّخۡرَ بِٱلۡوَادِ ٩

و [نیز قوم] ثَمود، کسانی که صخره‌های سخت را از [کنار] وادی می‌تراشیدند [و خانه برای خودشان می‌ساختند]؟

وَفِرۡعَوۡنَ ذِي ٱلۡأَوۡتَادِ ١٠

و فرعون، صاحب سپاه [بزرگ و قدرتمند].

ٱلَّذِينَ طَغَوۡاْ فِي ٱلۡبِلَٰدِ ١١

[همان] کسانی که در شهر‌ها طغیان [و سرکشی] کردند

فَأَكۡثَرُواْ فِيهَا ٱلۡفَسَادَ ١٢

و فسادِ بسیار در آنها به بار آوردند.

فَصَبَّ عَلَيۡهِمۡ رَبُّكَ سَوۡطَ عَذَابٍ ١٣

آنگاه پروردگارت تازیانۀ عذاب را بر آنان فرود آورد.

إِنَّ رَبَّكَ لَبِٱلۡمِرۡصَادِ ١٤

یقیناً پروردگار تو در کمینگاه است.

فَأَمَّا ٱلۡإِنسَٰنُ إِذَا مَا ٱبۡتَلَىٰهُ رَبُّهُۥ فَأَكۡرَمَهُۥ وَنَعَّمَهُۥ فَيَقُولُ رَبِّيٓ أَكۡرَمَنِ ١٥

و اما انسان هنگامی که پروردگارش او را بیازماید و گرامی دارد و به او نعمت بخشد، [مغرور می‌گردد و گمان می‌کند که این امر به خاطر کرامتی است که نزد الله دارد]، پس می‌گوید: «پروردگارم مرا گرامی داشته است»؛

وَأَمَّآ إِذَا مَا ٱبۡتَلَىٰهُ فَقَدَرَ عَلَيۡهِ رِزۡقَهُۥ فَيَقُولُ رَبِّيٓ أَهَٰنَنِ ١٦

و اما هنگامی که او را بیازماید و روزی‌اش را بر او تنگ سازد، [دلسرد ‌شده و گمان می‌کند که این امر بدان سبب است که نزد الله، خوار و ذلیل است؛] پس می‌گوید: «پروردگارم مرا خوار کرده است».

كَلَّاۖ بَل لَّا تُكۡرِمُونَ ٱلۡيَتِيمَ ١٧

هرگز چنین نیست [که شما می‌پندارید]؛ بلکه شما یتیم را گرامی نمی‌دارید

وَلَا تَحَٰٓضُّونَ عَلَىٰ طَعَامِ ٱلۡمِسۡكِينِ ١٨

و یکدیگر را بر اطعام مستمندان ترغیب نمی‌کنید

وَتَأۡكُلُونَ ٱلتُّرَاثَ أَكۡلٗا لَّمّٗا ١٩

و میراث را حریصانه می‌خورید [و حق ضعیفان را نمی‌دهید]

وَتُحِبُّونَ ٱلۡمَالَ حُبّٗا جَمّٗا ٢٠

و مال و ثروت [دنیا] را بسیار دوست دارید.

كَلَّآۖ إِذَا دُكَّتِ ٱلۡأَرۡضُ دَكّٗا دَكّٗا ٢١

هرگز چنین نیست [که شما گمان می‌کنید]؛ هنگامی ‌که زمین سخت در هم کوبیده شود [و هموار گردد]

وَجَآءَ رَبُّكَ وَٱلۡمَلَكُ صَفّٗا صَفّٗا ٢٢

و پروردگارت [برای دادرسی] بیاید و [نیز] فرشتگان صف‌درصف [بایستند]

وَجِاْيٓءَ يَوۡمَئِذِۭ بِجَهَنَّمَۚ يَوۡمَئِذٖ يَتَذَكَّرُ ٱلۡإِنسَٰنُ وَأَنَّىٰ لَهُ ٱلذِّكۡرَىٰ ٢٣

و در آن روز جهنم آورده شود، آن روز است که انسان [کافر] پند می‌گیرد [و توبه می‌کند]؛ و [اما] این پند گرفتن، چه سودی برایش دارد؟

يَقُولُ يَٰلَيۡتَنِي قَدَّمۡتُ لِحَيَاتِي ٢٤

وی می‌گوید: «ای کاش [در دنیا] برای [این] زندگی‌ام [اعمال نیک، از] پیش فرستاده بودم!»

فَيَوۡمَئِذٖ لَّا يُعَذِّبُ عَذَابَهُۥٓ أَحَدٞ ٢٥

در آن روز، هیچ کس همانند عذاب او [= الله] عذاب نمی‌کند،

وَلَا يُوثِقُ وَثَاقَهُۥٓ أَحَدٞ ٢٦

و هیچ کس همچون بند کشیدن او [= الله]، کسی را به بند نمی‌کشد.

يَٰٓأَيَّتُهَا ٱلنَّفۡسُ ٱلۡمُطۡمَئِنَّةُ ٢٧

[اما به مؤمن ندا می‌شود:] «ای روحِ آرام‌یافته،

ٱرۡجِعِيٓ إِلَىٰ رَبِّكِ رَاضِيَةٗ مَّرۡضِيَّةٗ ٢٨

به سوی پروردگارت بازگرد، در حالی که تو [از پاداشِ الله] راضی هستی، و او از [اعمال] تو راضی است.

فَٱدۡخُلِي فِي عِبَٰدِي ٢٩

پس در زمرۀ بندگان [خاصّ] من در آی

وَٱدۡخُلِي جَنَّتِي ٣٠

و به بهشت من وارد شو».

لَآ أُقۡسِمُ بِهَٰذَا ٱلۡبَلَدِ ١

سوگند به این شهر [مکه].

وَأَنتَ حِلُّۢ بِهَٰذَا ٱلۡبَلَدِ ٢

در حالی که [ای پیامبر!] تو در این شهر ساکنی [و جنگ در این شهر برایت حلال است]

وَوَالِدٖ وَمَا وَلَدَ ٣

و سوگند به پدر [= آدم] و فرزندانش.

لَقَدۡ خَلَقۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ فِي كَبَدٍ ٤

یقیناً ما انسان را در رنج [و دشواری‌های دنیوی] آفریدیم.

أَيَحۡسَبُ أَن لَّن يَقۡدِرَ عَلَيۡهِ أَحَدٞ ٥

آیا او گمان می‌کند هیچ کس بر [مجازاتِ] وی توانا نیست؟

يَقُولُ أَهۡلَكۡتُ مَالٗا لُّبَدًا ٦

می‌گوید: «[به خاطرِ انفاق،] مال زیادی را تباه کرده‌ام».

أَيَحۡسَبُ أَن لَّمۡ يَرَهُۥٓ أَحَدٌ ٧

آیا می‌پندارد که هیچ کس او را ندیده است؟

أَلَمۡ نَجۡعَل لَّهُۥ عَيۡنَيۡنِ ٨

آیا دو چشم برایش قرار ندادیم؟

وَلِسَانٗا وَشَفَتَيۡنِ ٩

و یک زبان و دو لب؟

وَهَدَيۡنَٰهُ ٱلنَّجۡدَيۡنِ ١٠

و او را به دو راه [خیر و شر] راهنمایی کردیم.

فَلَا ٱقۡتَحَمَ ٱلۡعَقَبَةَ ١١

اما به گردنۀ [سخت] قدم نگذاشت [و نیامد].

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا ٱلۡعَقَبَةُ ١٢

و تو چه می‌دانی که آن گردنۀ [سخت] چیست؟

فَكُّ رَقَبَةٍ ١٣

آزاد کردن برده‌ای است.

أَوۡ إِطۡعَٰمٞ فِي يَوۡمٖ ذِي مَسۡغَبَةٖ ١٤

یا اطعام در روز قحطی [و گرسنگی]،

يَتِيمٗا ذَا مَقۡرَبَةٍ ١٥

[خواه] یتیمی از خویشاوندان [باشد]

أَوۡ مِسۡكِينٗا ذَا مَتۡرَبَةٖ ١٦

یا مستمندی خاک نشین؛

ثُمَّ كَانَ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَتَوَاصَوۡاْ بِٱلصَّبۡرِ وَتَوَاصَوۡاْ بِٱلۡمَرۡحَمَةِ ١٧

به علاوه، از کسانی باشد که ایمان آورده‌اند و یکدیگر را به صبر [بر عبادت و دوری از گناه] و مهربانی [با بندگان] توصیه نموده‌اند.

أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡمَيۡمَنَةِ ١٨

اینان اهل سعادتند [که نامۀ اعمال آنان به دست راستشان داده می‌شود و اهل بهشتند].

وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بِـَٔايَٰتِنَا هُمۡ أَصۡحَٰبُ ٱلۡمَشۡـَٔمَةِ ١٩

اما کسانی ‌که به آیات ما کفر ورزیدند، آنان اهل شقاوتند [که نامۀ اعمال به دست چپشان داده می‌شود و به دوزخ می‌روند].

عَلَيۡهِمۡ نَارٞ مُّؤۡصَدَةُۢ ٢٠

[از هر سو] آتش سرپوشید‌ه‌ای بر آنان است [که راه فرار ندارند].

وَٱلشَّمۡسِ وَضُحَىٰهَا ١

سوگند به خورشید و روشنیِ آن [به هنگام بامداد]،

وَٱلۡقَمَرِ إِذَا تَلَىٰهَا ٢

و سوگند به ماه، هنگامی که بعد از آن [= خورشید] در‌آید،

وَٱلنَّهَارِ إِذَا جَلَّىٰهَا ٣

و سوگند به روز، هنگامی‌ که آن [= خورشید] را روشن [و جلوه‌گر] کند،

وَٱلَّيۡلِ إِذَا يَغۡشَىٰهَا ٤

و سوگند به شب، هنگامی که آن را بپوشانَد،

وَٱلسَّمَآءِ وَمَا بَنَىٰهَا ٥

و سوگند به آسمان و به ذاتی که آن را بنا کرد،

وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا طَحَىٰهَا ٦

و سوگند به زمین و به ذاتی که آن را گسترانید،

وَنَفۡسٖ وَمَا سَوَّىٰهَا ٧

و سوگند به جانِ [انسان] و ذاتی که آن را [آفرید و] نیکو گردانید،

فَأَلۡهَمَهَا فُجُورَهَا وَتَقۡوَىٰهَا ٨

سپس نافرمانی و پرهیزگاری‌اش را [به او] الهام کرد.

قَدۡ أَفۡلَحَ مَن زَكَّىٰهَا ٩

بی‌تردید، هر کس نفس خود را [از گناهان] پاک کند، رستگار می‌شود.

وَقَدۡ خَابَ مَن دَسَّىٰهَا ١٠

و هر کس آن را [با گناه] آلوده سازد، یقیناً زیانکار می‌شود.

كَذَّبَتۡ ثَمُودُ بِطَغۡوَىٰهَآ ١١

[قوم] ثمود از روی سرکشی، [پیامبر‌شان را] تکذیب کردند،

إِذِ ٱنۢبَعَثَ أَشۡقَىٰهَا ١٢

آنگاه که بدکار‌ترین آنان [برای اقدام به جنایت] برخاست.

فَقَالَ لَهُمۡ رَسُولُ ٱللَّهِ نَاقَةَ ٱللَّهِ وَسُقۡيَٰهَا ١٣

پیامبر الله [= صالح] به آنان گفت: «ماده‌شترِ الله و [نوبت‌] آب‌خوردنش را [حرمت نهید]».

فَكَذَّبُوهُ فَعَقَرُوهَا فَدَمۡدَمَ عَلَيۡهِمۡ رَبُّهُم بِذَنۢبِهِمۡ فَسَوَّىٰهَا ١٤

[ولی آنان] او را تکذیب کردند و آن [ماده‌شتر] را کشتند؛ پس پروردگار آنان به سبب گناهانشان بر سر‌شان عذاب آورد و همگی آنان را با خاک یکسان کرد

وَلَا يَخَافُ عُقۡبَٰهَا ١٥

و [الله] از سرانجام آن [کار،] بیم ندارد.

وَٱلَّيۡلِ إِذَا يَغۡشَىٰ ١

سوگند به شب، هنگامی ‌که [همه چیز را] بپوشانَد،

وَٱلنَّهَارِ إِذَا تَجَلَّىٰ ٢

و سوگند به روز، هنگامی‌ که آشکار شود،

وَمَا خَلَقَ ٱلذَّكَرَ وَٱلۡأُنثَىٰٓ ٣

و سوگند به ذاتی که نر و ماده را آفرید،

إِنَّ سَعۡيَكُمۡ لَشَتَّىٰ ٤

که یقیناً سعی [و تلاش] شما مختلف [و نیک و بد] است.

فَأَمَّا مَنۡ أَعۡطَىٰ وَٱتَّقَىٰ ٥

و اما کسی‌ که [در راه الله] ببخشد و پرهیزگاری نماید

وَصَدَّقَ بِٱلۡحُسۡنَىٰ ٦

و [وعدۀ الله و سخنان] نیک را تصدیق کند،

فَسَنُيَسِّرُهُۥ لِلۡيُسۡرَىٰ ٧

پس به‌زودی او را برای [راهِ] آسان [= اعمال نیکو و انفاق در راهِ الله] توفیق می‌دهیم.

وَأَمَّا مَنۢ بَخِلَ وَٱسۡتَغۡنَىٰ ٨

و اما کسی‌که بخل ورزد و بی‌نیازی بجوید،

وَكَذَّبَ بِٱلۡحُسۡنَىٰ ٩

و [وعدۀ الله و سخنانِ] نیک را تکذیب کند،

فَسَنُيَسِّرُهُۥ لِلۡعُسۡرَىٰ ١٠

به زودی انجام دشواری [= اعمال شر و پلید] را برایش آسان می‌سازیم [و انجام کار خیر را بر او سخت می‌گردانیم]؛

وَمَا يُغۡنِي عَنۡهُ مَالُهُۥٓ إِذَا تَرَدَّىٰٓ ١١

و در هنگام [مرگ و] ورود به دوزخ، دارایی او سودی به حالش نخواهد داشت.

إِنَّ عَلَيۡنَا لَلۡهُدَىٰ ١٢

مسلماً هدایت [بندگان] بر [عهدۀ] ماست.

وَإِنَّ لَنَا لَلۡأٓخِرَةَ وَٱلۡأُولَىٰ ١٣

و محققاً آخرت و دنیا [نیز] از آنِ ماست.

فَأَنذَرۡتُكُمۡ نَارٗا تَلَظَّىٰ ١٤

من شما را از آتشی شعله‌ور بیم دادم

لَا يَصۡلَىٰهَآ إِلَّا ٱلۡأَشۡقَى ١٥

که جز بدبخت‌ترین [مردم] در آن نیفتد؛

ٱلَّذِي كَذَّبَ وَتَوَلَّىٰ ١٦

[همان] کسی ‌که [آیات ما را] تکذیب کرد و روی گرداند

وَسَيُجَنَّبُهَا ٱلۡأَتۡقَى ١٧

و به زودی پرهیزگارترین [مردم] از آن دور نگه داشته می‌شود.

ٱلَّذِي يُؤۡتِي مَالَهُۥ يَتَزَكَّىٰ ١٨

[همان] کسی‌که مال خود را [در راه الله] می‌بخشد تا [از گناه] پاک شود.

وَمَا لِأَحَدٍ عِندَهُۥ مِن نِّعۡمَةٖ تُجۡزَىٰٓ ١٩

و هیچ كس را به قصد پاداش‌یافتن نعمت نمى‌بخشد؛

إِلَّا ٱبۡتِغَآءَ وَجۡهِ رَبِّهِ ٱلۡأَعۡلَىٰ ٢٠

مگر [برای] کسبِ رضا [و خشنودی] پروردگار برترش.

وَلَسَوۡفَ يَرۡضَىٰ ٢١

و به راستی که [با پاداشِ الله] راضی خواهد شد.

وَٱلضُّحَىٰ ١

سوگند به آغاز روز،

وَٱلَّيۡلِ إِذَا سَجَىٰ ٢

و سوگند به شب، هنگامی‌ که آرام گیرد

مَا وَدَّعَكَ رَبُّكَ وَمَا قَلَىٰ ٣

[که] پروردگارت تو را وانگذاشته و [بر تو] خشم نگرفته است.

وَلَلۡأٓخِرَةُ خَيۡرٞ لَّكَ مِنَ ٱلۡأُولَىٰ ٤

و مسلماً آخرت برای تو از دنیا بهتر است.

وَلَسَوۡفَ يُعۡطِيكَ رَبُّكَ فَتَرۡضَىٰٓ ٥

و به زودی پروردگارت به تو [و امت تو آنقدر] عطا خواهد کرد که راضی گردی.

أَلَمۡ يَجِدۡكَ يَتِيمٗا فَـَٔاوَىٰ ٦

آیا تو را یتیم نیافت، و پناه داد؟

وَوَجَدَكَ ضَآلّٗا فَهَدَىٰ ٧

و تو را [راه‌نایافته و] سرگشته یافت، و هدایت کرد.

وَوَجَدَكَ عَآئِلٗا فَأَغۡنَىٰ ٨

و تو را فقیر یافت، و بی‌نیاز نمود.

فَأَمَّا ٱلۡيَتِيمَ فَلَا تَقۡهَرۡ ٩

پس [تو نیز] یتیم را میازار،

وَأَمَّا ٱلسَّآئِلَ فَلَا تَنۡهَرۡ ١٠

و [مستمندِ] نیازخواه را مران [و با او خشونت مکن]،

وَأَمَّا بِنِعۡمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثۡ ١١

و نعمت‌های پروردگارت را بازگو کن [و سپاس گزار].

أَلَمۡ نَشۡرَحۡ لَكَ صَدۡرَكَ ١

[ای پیامبر،] آیا ما سینه‌ات را [برای نزول وحی] برایت نگشودیم؟

وَوَضَعۡنَا عَنكَ وِزۡرَكَ ٢

و سنگینی [بارِ گناه و دشواریِ رسالت] را از [دوشِ] تو برنداشتیم؟

ٱلَّذِيٓ أَنقَضَ ظَهۡرَكَ ٣

همان [باری] که بر پشتت سنگینی می‌کرد.

وَرَفَعۡنَا لَكَ ذِكۡرَكَ ٤

و [نام و] آوازۀ تو را بلند ساختیم.

فَإِنَّ مَعَ ٱلۡعُسۡرِ يُسۡرًا ٥

مسلماً با [هر] دشواری، آسانی است.

إِنَّ مَعَ ٱلۡعُسۡرِ يُسۡرٗا ٦

[آری؛] مسلماً با [هر] دشواری، آسانی است.

فَإِذَا فَرَغۡتَ فَٱنصَبۡ ٧

پس هنگامی‌ که [از کار و امور دنیا] فارغ شدی، [به عبادت پروردگارت] بکوش

وَإِلَىٰ رَبِّكَ فَٱرۡغَب ٨

و به سوی پروردگارت راغب [و مشتاق] شو.

وَٱلتِّينِ وَٱلزَّيۡتُونِ ١

سوگند به انجیر و زیتون

وَطُورِ سِينِينَ ٢

و سوگند به طورِ سینا

وَهَٰذَا ٱلۡبَلَدِ ٱلۡأَمِينِ ٣

و سوگند به این شهر امن [مکه]

لَقَدۡ خَلَقۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ فِيٓ أَحۡسَنِ تَقۡوِيمٖ ٤

[که] یقیناً ما انسان را در بهترین صورت [و با فطرت پاک] آفریدیم.

ثُمَّ رَدَدۡنَٰهُ أَسۡفَلَ سَٰفِلِينَ ٥

سپس او را [که انحراف یافت،] به پست‌ترین [مراحلِ] پَستی برگرداندیم.

إِلَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ فَلَهُمۡ أَجۡرٌ غَيۡرُ مَمۡنُونٖ ٦

مگر کسانی که ایمان آوردند و کار‌های شایسته انجام دادند؛ که پاداشی پایدار برایشان [در پیش] است.

فَمَا يُكَذِّبُكَ بَعۡدُ بِٱلدِّينِ ٧

پس [ای انسان،] چه چیزی بعد [از این همه دلایل روشن،] تو را به تکذیب [روز] جزا وا می‌دارد؟

أَلَيۡسَ ٱللَّهُ بِأَحۡكَمِ ٱلۡحَٰكِمِينَ ٨

آیا الله بهترین داور [و حاکم مطلق] نیست؟

ٱقۡرَأۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلَّذِي خَلَقَ ١

بخوان به نام پروردگارت که [هستی را] آفرید؛

خَلَقَ ٱلۡإِنسَٰنَ مِنۡ عَلَقٍ ٢

[همان پروردگاری که] انسان را از خونِ بسته آفرید.

ٱقۡرَأۡ وَرَبُّكَ ٱلۡأَكۡرَمُ ٣

بخوان و پروردگارت [از همه] بزرگوار‌تر است.

ٱلَّذِي عَلَّمَ بِٱلۡقَلَمِ ٤

[همان] ذاتی ‌که به وسیلۀ قلم [نوشتن] آموخت.

عَلَّمَ ٱلۡإِنسَٰنَ مَا لَمۡ يَعۡلَمۡ ٥

به انسان آنچه را که نمی‌دانست [به تدریج] آموخت.

كَلَّآ إِنَّ ٱلۡإِنسَٰنَ لَيَطۡغَىٰٓ ٦

چنین نیست [که شما می‌پندارید]؛ حقا که انسان طغیان [و سرکشی] می‌کند

أَن رَّءَاهُ ٱسۡتَغۡنَىٰٓ ٧

[بعد] از اینکه خود را بی‌نیاز [و توانگر] ببیند.

إِنَّ إِلَىٰ رَبِّكَ ٱلرُّجۡعَىٰٓ ٨

یقیناً بازگشت [همه] به سوی پروردگار توست.

أَرَءَيۡتَ ٱلَّذِي يَنۡهَىٰ ٩

[ای پیامبر،] آیا دیده‌ای آن کسی [= ابوجهل] را که [از عبادت الله] باز می‌دارد

عَبۡدًا إِذَا صَلَّىٰٓ ١٠

بنده‌ای [= محمد] را هنگامی که [کنار کعبه] نماز می‌خواند.

أَرَءَيۡتَ إِن كَانَ عَلَى ٱلۡهُدَىٰٓ ١١

به من خبر بده اگر این [بنده بازداشته‌شده] بر [راه] هدایت باشد

أَوۡ أَمَرَ بِٱلتَّقۡوَىٰٓ ١٢

یا [مردم را] به پرهیزگاری فرمان دهد، [سزای کسی‌ که چنین بنده‌ای را بیازارد چیست؟]

أَرَءَيۡتَ إِن كَذَّبَ وَتَوَلَّىٰٓ ١٣

به من خبر بده اگر این [شخص سرکش، حق را] تکذیب کند و رویگردان شود [آیا سزاوار عذاب نیست؟].

أَلَمۡ يَعۡلَم بِأَنَّ ٱللَّهَ يَرَىٰ ١٤

آیا نمی‌داند که بی‌تردید، الله [همه اعمالش را] می‌بیند؟

كَلَّا لَئِن لَّمۡ يَنتَهِ لَنَسۡفَعَۢا بِٱلنَّاصِيَةِ ١٥

چنین نیست [که او گمان می‌کند]؛ اگر باز نیاید [و دست از شرارت برندارد،] قطعاً موی پیشانی [او] را به شدّت خواهیم گرفت [و به سوی دوزخ خواهیم کشاند]؛

نَاصِيَةٖ كَٰذِبَةٍ خَاطِئَةٖ ١٦

موی پیشانیِ [همان] دروغگوی خطاکار را.

فَلۡيَدۡعُ نَادِيَهُۥ ١٧

پس باید هم‌مجلسانش را [به کمک] بخواند.

سَنَدۡعُ ٱلزَّبَانِيَةَ ١٨

ما [نیز] آتشبانان [دوزخ] را فرا خواهیم ‌خواند.

كَلَّا لَا تُطِعۡهُ وَٱسۡجُدۡۤ وَٱقۡتَرِب۩ ١٩

چنین نیست [که او می‌پندارد]؛ هرگز او را اطاعت مکن و سجده کن، و [به الله] تقرّب جوی.

إِنَّآ أَنزَلۡنَٰهُ فِي لَيۡلَةِ ٱلۡقَدۡرِ ١

همانا ما آن [قرآن] را در شب قدر نازل کردیم.

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا لَيۡلَةُ ٱلۡقَدۡرِ ٢

و تو چه دانی شب قدر چیست؟

لَيۡلَةُ ٱلۡقَدۡرِ خَيۡرٞ مِّنۡ أَلۡفِ شَهۡرٖ ٣

شب قدر، بهتر از هزار ماه است.

تَنَزَّلُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ وَٱلرُّوحُ فِيهَا بِإِذۡنِ رَبِّهِم مِّن كُلِّ أَمۡرٖ ٤

فرشتگان و روح [= جبرئیل] در آن [شب،] به فرمان پروردگارشان برای [انجام] هر کاری نازل می‌شوند.

سَلَٰمٌ هِيَ حَتَّىٰ مَطۡلَعِ ٱلۡفَجۡرِ ٥

[آن شب] تا طلوع فجر، سلامت [و رحمت] است.

لَمۡ يَكُنِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ وَٱلۡمُشۡرِكِينَ مُنفَكِّينَ حَتَّىٰ تَأۡتِيَهُمُ ٱلۡبَيِّنَةُ ١

کسانی از اهل کتاب و مشرکان ‌که کافر شدند، [از آیین کفر] دست برنمی‌دارند تا اینکه دلیل روشنی برایشان بیاید.

رَسُولٞ مِّنَ ٱللَّهِ يَتۡلُواْ صُحُفٗا مُّطَهَّرَةٗ ٢

پیامبری از سوی الله [بیاید] که صحیفه‌های پاک را بخواند.

فِيهَا كُتُبٞ قَيِّمَةٞ ٣

و نوشته‌هایی استوار [و درست] در آن [صحیفه‌ها] است.

وَمَا تَفَرَّقَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ إِلَّا مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَةُ ٤

و کسانی‌ که به آنان کتاب داده شد [از جمله یهود و نصاری] پراکنده نشدند [و اختلاف نکردند،] مگر بعد از آنکه دلیل روشن برایشان آمد.

وَمَآ أُمِرُوٓاْ إِلَّا لِيَعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ حُنَفَآءَ وَيُقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَيُؤۡتُواْ ٱلزَّكَوٰةَۚ وَذَٰلِكَ دِينُ ٱلۡقَيِّمَةِ ٥

و آنان فرمان نیافتند جز اینکه الله را عبادت کنند در حالی ‌که دین [خود] را برای او خالص گردانند [و از شرک و عبادت معبودان باطل،] به توحید روی آورند؛ و نماز برپا دارند و زکات بپردازند؛ و این است آیین راستین و مستقیم.

إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ وَٱلۡمُشۡرِكِينَ فِي نَارِ جَهَنَّمَ خَٰلِدِينَ فِيهَآۚ أُوْلَٰٓئِكَ هُمۡ شَرُّ ٱلۡبَرِيَّةِ ٦

بی‌گمان، کسانی از اهل کتاب و مشرکان ‌که کافر شدند، جاودانه در آتش جهنم خواهند ماند. آنان بدترینِ آفریدگان هستند.

إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ أُوْلَٰٓئِكَ هُمۡ خَيۡرُ ٱلۡبَرِيَّةِ ٧

همانا کسانی که ایمان آوردند و کارهای شایسته انجام دادند، آنان بهترینِ آفریدگان هستند.

جَزَآؤُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ جَنَّٰتُ عَدۡنٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَآ أَبَدٗاۖ رَّضِيَ ٱللَّهُ عَنۡهُمۡ وَرَضُواْ عَنۡهُۚ ذَٰلِكَ لِمَنۡ خَشِيَ رَبَّهُۥ ٨

پاداش آنان نزد پروردگار‌شان، باغ‌های [بهشت] جاویدان است که جویبارها از زیر [درختان] آن جاری است؛ همیشه در آن خواهند ماند؛ الله از [اعمال] آنها راضی است و آنان [نیز] از [پاداشِ] او راضیند؛ و این [مقام و پاداش،] برای کسی است که از پروردگارش بترسد.

إِذَا زُلۡزِلَتِ ٱلۡأَرۡضُ زِلۡزَالَهَا ١

هنگامی که زمین با شدید‌ترین تکان‌هایش به لرزه درآید.

وَأَخۡرَجَتِ ٱلۡأَرۡضُ أَثۡقَالَهَا ٢

و زمین بار‌های سنگینش را بیرون ریزد.

وَقَالَ ٱلۡإِنسَٰنُ مَا لَهَا ٣

و انسان می‌گوید: «آن [= زمین] را چه شده است؟»

يَوۡمَئِذٖ تُحَدِّثُ أَخۡبَارَهَا ٤

در آن روز، [زمین] تمام خبرهایش را بازگو می‌کند؛

بِأَنَّ رَبَّكَ أَوۡحَىٰ لَهَا ٥

زیرا که پروردگارت به او [چنین] وحی [و حکم] کرده است.

يَوۡمَئِذٖ يَصۡدُرُ ٱلنَّاسُ أَشۡتَاتٗا لِّيُرَوۡاْ أَعۡمَٰلَهُمۡ ٦

در آن روز، مردم گروه‌گروه باز می‌گردند تا [نتیجۀ] اعمالشان به آنان نشان داده شود.

فَمَن يَعۡمَلۡ مِثۡقَالَ ذَرَّةٍ خَيۡرٗا يَرَهُۥ ٧

آنگاه هر کس به‌ اندازۀ ذره‌ای کار نیک انجام داده باشد، [پاداشِ] آن را می‌بیند؛

وَمَن يَعۡمَلۡ مِثۡقَالَ ذَرَّةٖ شَرّٗا يَرَهُۥ ٨

و هر کس به اندازه ذره‌ای کار بد کرده باشد، [کیفرِ] آن را می‌بیند.

وَٱلۡعَٰدِيَٰتِ ضَبۡحٗا ١

سوگند به اسب‌های دونده که نفس‌زنان [به سوی میدان جهاد] پیش می‌روند.

فَٱلۡمُورِيَٰتِ قَدۡحٗا ٢

و سوگند به اسب‌هایی که [با برخورد سُم‌هایشان به سنگ‌ها] جرقۀ [آتش] ایجاد می‌کنند.

فَٱلۡمُغِيرَٰتِ صُبۡحٗا ٣

باز سوگند به اسب‌هایی که در صبحگاهان [بر دشمن] یورش می‌برند.

فَأَثَرۡنَ بِهِۦ نَقۡعٗا ٤

و در آن هنگام گرد و غبار برمی‌انگیزند.

فَوَسَطۡنَ بِهِۦ جَمۡعًا ٥

آنگاه در دل [سپاه دشمن] می‌تازند.

إِنَّ ٱلۡإِنسَٰنَ لِرَبِّهِۦ لَكَنُودٞ ٦

یقیناً انسان در برابر [نعمت‌های] پروردگارش بسیار ناسپاس است،

وَإِنَّهُۥ عَلَىٰ ذَٰلِكَ لَشَهِيدٞ ٧

و بی‌گمان، او [خود] بر این [ناسپاسی] گواه است،

وَإِنَّهُۥ لِحُبِّ ٱلۡخَيۡرِ لَشَدِيدٌ ٨

و همانا او علاقۀ فراوانی به مال [دنیا] دارد.

۞ أَفَلَا يَعۡلَمُ إِذَا بُعۡثِرَ مَا فِي ٱلۡقُبُورِ ٩

آیا او نمی‌داند که در آن روز، آنچه در گور‌هاست، [همه زنده و] برانگیخته می‌شوند؟

وَحُصِّلَ مَا فِي ٱلصُّدُورِ ١٠

و آنچه در سینه‌هاست [همه] آشکار می‌گردد.

إِنَّ رَبَّهُم بِهِمۡ يَوۡمَئِذٖ لَّخَبِيرُۢ ١١

یقیناً در آن روز، پروردگارشان کاملاً به [وضع و حال] آنان آگاه است.

ٱلۡقَارِعَةُ ١

[آن] فروکوبنده.

مَا ٱلۡقَارِعَةُ ٢

[آن] فروکوبنده چیست؟

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا ٱلۡقَارِعَةُ ٣

و تو چه ‌دانی که [آن] فروکوبنده چیست؟

يَوۡمَ يَكُونُ ٱلنَّاسُ كَٱلۡفَرَاشِ ٱلۡمَبۡثُوثِ ٤

روزی‌ که مردم مانند پروانه‌های پراکنده [حیران و سرگردان] خواهند بود.

وَتَكُونُ ٱلۡجِبَالُ كَٱلۡعِهۡنِ ٱلۡمَنفُوشِ ٥

و کوه‌ها مانند پشم رنگینِ حلاجی‌شده خواهند شد.

فَأَمَّا مَن ثَقُلَتۡ مَوَٰزِينُهُۥ ٦

و اما هر کس که [در آن روز،] کفّۀ میزانش سنگین باشد،

فَهُوَ فِي عِيشَةٖ رَّاضِيَةٖ ٧

[در بهشت،] در زندگی رضایت‌بخشی خواهد بود.

وَأَمَّا مَنۡ خَفَّتۡ مَوَٰزِينُهُۥ ٨

و اما هر کس که کفّۀ میزانش سبک باشد،

فَأُمُّهُۥ هَاوِيَةٞ ٩

[مسکن و] پناهگاهش «هاویه» است.

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا هِيَهۡ ١٠

و تو چه دانی که آن [هاویه] چیست؟

نَارٌ حَامِيَةُۢ ١١

آتشی است سوزان [و شعله‌ور].

أَلۡهَىٰكُمُ ٱلتَّكَاثُرُ ١

زیاده‌خواهی، شما را به خود مشغول [و از یادِ پروردگار غافل] ساخت

حَتَّىٰ زُرۡتُمُ ٱلۡمَقَابِرَ ٢

تا [پایانِ] كارتان به گورستان رسید.

كَلَّا سَوۡفَ تَعۡلَمُونَ ٣

هرگز چنین نیست [که شما می‌پندارید]؛ به زودی خواهید دانست.

ثُمَّ كَلَّا سَوۡفَ تَعۡلَمُونَ ٤

باز [هم] چنین نیست؛ به زودی خواهید دانست.

كَلَّا لَوۡ تَعۡلَمُونَ عِلۡمَ ٱلۡيَقِينِ ٥

چنین نیست [که شما گمان می‌کنید]؛ اگر به دانشِ یقینی [و تردیدناپذیر، حقیقتِ قیامت را] می‌دانستید، [از زیاده‌خواهی و افتخار به اموال و فرزندانتان دست برمی‌داشتید].

لَتَرَوُنَّ ٱلۡجَحِيمَ ٦

سوگند که دوزخ را خواهید دید.

ثُمَّ لَتَرَوُنَّهَا عَيۡنَ ٱلۡيَقِينِ ٧

باز هم سوگند که آن را با چشم یقین خواهید دید؛

ثُمَّ لَتُسۡـَٔلُنَّ يَوۡمَئِذٍ عَنِ ٱلنَّعِيمِ ٨

آنگاه قطعاً در آن روز، از [تمام] نعمت‌ها بازخواست خواهید شد.

وَٱلۡعَصۡرِ ١

سوگند به عصر

إِنَّ ٱلۡإِنسَٰنَ لَفِي خُسۡرٍ ٢

که انسان در زیان است.

إِلَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ وَتَوَاصَوۡاْ بِٱلۡحَقِّ وَتَوَاصَوۡاْ بِٱلصَّبۡرِ ٣

مگر مؤمنان نیکوکاری که یکدیگر را به حق سفارش نموده‌اند و به شکیبایی توصیه کرده‌اند.

وَيۡلٞ لِّكُلِّ هُمَزَةٖ لُّمَزَةٍ ١

وای بر هر غیبت‌کننده [و] عیبجوی‌!

ٱلَّذِي جَمَعَ مَالٗا وَعَدَّدَهُۥ ٢

[همان] کسی که مال فراونی گرد می‌آورد و آن را بارها می‌شمارد.

يَحۡسَبُ أَنَّ مَالَهُۥٓ أَخۡلَدَهُۥ ٣

گمان می‌کند که مالَش او را جاودانه می‌سازد.

كَلَّاۖ لَيُنۢبَذَنَّ فِي ٱلۡحُطَمَةِ ٤

هرگز چنین نیست [که او گمان می‌کند]؛ قطعاً در آتشِ درهم‌کوبنده انداخته خواهد شد.

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا ٱلۡحُطَمَةُ ٥

و [ای پیامبر،] تو چه می‌دانی که آتشِ درهم‌کوبنده چیست؟

نَارُ ٱللَّهِ ٱلۡمُوقَدَةُ ٦

آتش برافروختۀ الهی است؛

ٱلَّتِي تَطَّلِعُ عَلَى ٱلۡأَفۡـِٔدَةِ ٧

[آتشی] که بر دل‌ها چیره می‌گردد [و می‌سوزانَد].

إِنَّهَا عَلَيۡهِم مُّؤۡصَدَةٞ ٨

بی‌گمان، آن [آتش] بر آنان بسته شده [و از هر سو محاصره‌شان کرده] است.

فِي عَمَدٖ مُّمَدَّدَةِۭ ٩

[افروخته] در ستون‌های بلند است.

أَلَمۡ تَرَ كَيۡفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِأَصۡحَٰبِ ٱلۡفِيلِ ١

[ای پیامبر،] آیا ندیدی پروردگارت با اصحاب فیل چه کرد؟

أَلَمۡ يَجۡعَلۡ كَيۡدَهُمۡ فِي تَضۡلِيلٖ ٢

آیا [فریب و] نقشۀ آنان را در تباهی قرار نداد؟

وَأَرۡسَلَ عَلَيۡهِمۡ طَيۡرًا أَبَابِيلَ ٣

و پرندگانی گروه‌گروه بر [سر] آنان فرستاد

تَرۡمِيهِم بِحِجَارَةٖ مِّن سِجِّيلٖ ٤

[که] با سنگ‌گِل [که در منقار و چنگال داشتند] آنان را سنگباران می‌کردند؛

فَجَعَلَهُمۡ كَعَصۡفٖ مَّأۡكُولِۭ ٥

و آنها را همچون کاهِ جویده‌شده ساخت.

لِإِيلَٰفِ قُرَيۡشٍ ١

برای [سپاسگزاری از] همبستگی و اُنس قریش،

إِۦلَٰفِهِمۡ رِحۡلَةَ ٱلشِّتَآءِ وَٱلصَّيۡفِ ٢

[همان] همبستگی و اُنسِ آنان در سفر‌های زمستانی [به یَمَن] و تابستانی [به شام]؛

فَلۡيَعۡبُدُواْ رَبَّ هَٰذَا ٱلۡبَيۡتِ ٣

باید پروردگارِ خانۀ کعبه را عبادت کنند؛

ٱلَّذِيٓ أَطۡعَمَهُم مِّن جُوعٖ وَءَامَنَهُم مِّنۡ خَوۡفِۭ ٤

همان [پروردگاری] که آنان را از گرسنگی [رهانید، به آنان] خوراک داد و از وحشت و ترس ایمن نمود.

أَرَءَيۡتَ ٱلَّذِي يُكَذِّبُ بِٱلدِّينِ ١

[ای پیامبر،] آیا کسی را که [روز] جزا را تکذیب می‌کند، دیده‌ای؟

فَذَٰلِكَ ٱلَّذِي يَدُعُّ ٱلۡيَتِيمَ ٢

او [همان] کسی است ‌که یتیم را [با خشونت از خود] می‌رانَد

وَلَا يَحُضُّ عَلَىٰ طَعَامِ ٱلۡمِسۡكِينِ ٣

و [دیگران را] به اطعامِ مسکین تشویق نمی‌کند.

فَوَيۡلٞ لِّلۡمُصَلِّينَ ٤

پس وای بر نمازگزاران!

ٱلَّذِينَ هُمۡ عَن صَلَاتِهِمۡ سَاهُونَ ٥

همان کسانی ‌که از نمازشان غافلند

ٱلَّذِينَ هُمۡ يُرَآءُونَ ٦

کسانی ‌که خودنمایی می‌کنند

وَيَمۡنَعُونَ ٱلۡمَاعُونَ ٧

و [از امانت دادنِ] وسایل ضروری زندگی دریغ می‌ورزند.

إِنَّآ أَعۡطَيۡنَٰكَ ٱلۡكَوۡثَرَ ١

[ای پیامبر،] به راستی که ما خیرِ بی‌نهایت [از جمله رود کوثر در بهشت را] به تو عطا کردیم؛

فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَٱنۡحَرۡ ٢

پس برای پروردگارت نماز بخوان و قربانی کن.

إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ ٱلۡأَبۡتَرُ ٣

بی‌تردید، دشمنت [از همۀ خیرات و برکات و نام و نشان، بی‌بهره و] بُریده است.

قُلۡ يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡكَٰفِرُونَ ١

[ای پیامبر،] بگو: «ای کافران،

لَآ أَعۡبُدُ مَا تَعۡبُدُونَ ٢

آنچه را که شما عبادت می‌کنید، من عبادت نمی‌کنم،

وَلَآ أَنتُمۡ عَٰبِدُونَ مَآ أَعۡبُدُ ٣

و [نیز] آنچه را که من عبادت می‌کنم شما عبادت نمی‌کنید.

وَلَآ أَنَا۠ عَابِدٞ مَّا عَبَدتُّمۡ ٤

و نه من عبادت‌کننده آنچه شما عبادت کرده‌اید خواهم بود؛

وَلَآ أَنتُمۡ عَٰبِدُونَ مَآ أَعۡبُدُ ٥

و نه شما عبادت‌کننده آنچه من عبادت می‌کنم خواهید بود.

لَكُمۡ دِينُكُمۡ وَلِيَ دِينِ ٦

[بنابراین] آیین شما [که آن را برای خویش ساخته‌اید] برای خود‌تان باد و آیین من [که الله آن را بر من فرستاده است] برای خودم».

إِذَا جَآءَ نَصۡرُ ٱللَّهِ وَٱلۡفَتۡحُ ١

[ای پیامبر،] هنگامی ‌که یاری الله و پیروزی فرا رسد [و فتح مکه رخ دهد]،

وَرَأَيۡتَ ٱلنَّاسَ يَدۡخُلُونَ فِي دِينِ ٱللَّهِ أَفۡوَاجٗا ٢

و مردم را ببینی که گروه‌گروه در دین الله داخل می‌شوند.

فَسَبِّحۡ بِحَمۡدِ رَبِّكَ وَٱسۡتَغۡفِرۡهُۚ إِنَّهُۥ كَانَ تَوَّابَۢا ٣

پس به ستایش پروردگارت تسبیح گوی و از او آمرزش بخواه؛ همانا او بسیار توبه‌پذیر است.

تَبَّتۡ يَدَآ أَبِي لَهَبٖ وَتَبَّ ١

بریده باد هر دو دست اَبولَهَب و هلاک باد خودش!

مَآ أَغۡنَىٰ عَنۡهُ مَالُهُۥ وَمَا كَسَبَ ٢

مال و ثروتش و آنچه به دست آورده بود، او را بی‌نیاز نساخت [و برایش سودی نبخشید].

سَيَصۡلَىٰ نَارٗا ذَاتَ لَهَبٖ ٣

به زودی به آتش شعله‌ور درخواهد آمد؛

وَٱمۡرَأَتُهُۥ حَمَّالَةَ ٱلۡحَطَبِ ٤

و همسرش [اُمّ‌جمیل، آن] هیزم‌کش [آتش‌افروز نیز وارد آتش دوزخ می‌شود].

فِي جِيدِهَا حَبۡلٞ مِّن مَّسَدِۭ ٥

[در حالی که] طنابی از لیفِ درخت خرما بر گردنش است.

قُلۡ هُوَ ٱللَّهُ أَحَدٌ ١

[ای پیامبر] بگو: «او الله یکتا و یگانه است.

ٱللَّهُ ٱلصَّمَدُ ٢

الله بی‌نیاز است [و همه نیازمند او هستند].

لَمۡ يَلِدۡ وَلَمۡ يُولَدۡ ٣

نه [فرزندی] زاده و نه [از کسی] زاده شده است.

وَلَمۡ يَكُن لَّهُۥ كُفُوًا أَحَدُۢ ٤

و هیچ کس همانند و همتای او نبوده و نیست».

قُلۡ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلۡفَلَقِ ١

[ای پیامبر،] بگو: «به پروردگار سپیده‌دم پناه می‌برم،

مِن شَرِّ مَا خَلَقَ ٢

از شرِ تمام آنچه آفریده است،

وَمِن شَرِّ غَاسِقٍ إِذَا وَقَبَ ٣

و از شر تاریکی شب، آنگاه که همه جا را فراگیرد،

وَمِن شَرِّ ٱلنَّفَّٰثَٰتِ فِي ٱلۡعُقَدِ ٤

و از شر [زنان جادوگر] که با افسون در گره‌ها می‌دمند.

وَمِن شَرِّ حَاسِدٍ إِذَا حَسَدَ ٥

و از شر [هر] حسود، آنگاه که حسد ورزد».

قُلۡ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلنَّاسِ ١

[ای پیامبر،] بگو: «به پروردگار مردم پناه می‌برم،

مَلِكِ ٱلنَّاسِ ٢

فرمانروای مردم،

إِلَٰهِ ٱلنَّاسِ ٣

معبود مردم،

مِن شَرِّ ٱلۡوَسۡوَاسِ ٱلۡخَنَّاسِ ٤

از شرِ [شیطانِ] وسوسه‌گر که [به هنگام ذکر الله،] پنهان می‌گردد؛

ٱلَّذِي يُوَسۡوِسُ فِي صُدُورِ ٱلنَّاسِ ٥

همان [وسوسه‌گری] که در دل‌های مردم وسوسه می‌کند؛

مِنَ ٱلۡجِنَّةِ وَٱلنَّاسِ ٦

از جنیان [باشد] و [یا از] آدمیان».