Qabas
Oʻzbekcha

Namozdan keyin aytiladigan zikrlar (tasbehot)

Farz namozlarda salom berilgandan keyin aytiladigan zikrlar.

1 Bir marta

أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ (٣)، اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ، تَبَارَكْتَ يَا ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ

Maʼnosi va manbasi

Савбон разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам намоздан чиққач уч марта истиғфор айтардилар ва: «Аллоҳумма антассалаам (яъни, Салом Аллоҳнинг исмларидан бири, маъноси Сен барча айбу нуқсондан саломатсан ва Сен бандаларингни ҳалокат ўринларидан сақловчи-саломат этувчи Салом Зотдирсан). Ва минкассалаам (Яъни, саломатлик фақат Сен томонингдан). Табаарокта яаа залжалаали вал икром (Эй улуғлик ва икром соҳиби, Сен айбу нуқсондан пок ва муқаддасдирсан)», – дер эдилар».

Валид: «Авзоийга «Истиғфор қандай бўлади», – деб айтдим», деди.

«Астағфируллоҳ, астағфируллоҳ», – дейсан», – деди.

Имом Муслим ривояти Darajasi: Саҳиҳ

Sharh

Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам намозларини тугатгач: «Астағфируллоҳ, астағфируллоҳ, астағфируллоҳ», дер эдилар.

Сўнгра Аллоҳ таолони: «Аллоҳумма антассалаам ва минкассалаа, табаарокта яаа залжалаали вал икром», деб улуғлар эдилар. Яъни: «Аллоҳ барча айбу нуқсонлардан пок, сифатларида комил Зотдир. Фақат Аллоҳдан дунё ва охират саломатлилигини сўрайман бошқа ҳеч кимнинг қўлидан келмас. У Зот улуғлик ва эҳсон соҳибидир.

Foydalari

  • Намоздан сўнг истиғфор айтиш ва шуни ҳар доим қилиш мустаҳабдир.
  • Тоату ибодатдаги нуқсону камчиликни йўқотиб комил қилиш учун истиғфор айтиш мустаҳабдир.

HadeethEnc.com saytida oʻqing

2 Bir marta

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

Maʼnosi va manbasi

Муғийра ибн Шўъба разияллоҳу анҳунинг котиблари Варрод разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Муғира Муовияга: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам қачон намозларидан фориғ бўлиб, салом берсалар: «Лаа илаҳа иллаллоҳу ваҳдаҳу лаа шарийка лаҳ лаҳул мулку ва лаҳул ҳамду ва ҳува ала кулли шайъин қодийр. Аллоҳумма лаа мааниъа лима аътойта ва лаа муътия лимаа манаъта ва лаа янфаъу зал жадд минкал жадд» (Аллоҳдан ўзга ибодатга сазовор Зот йўқ. Унинг Ўзи ёлғиз, шериги йўқдир. Мулк Уники ва ҳамд ҳам Уникидир. У ҳар бир нарсага қодир. Аллоҳим, Сен берган нарсани манъ қилувчи йўқ. Сен манъ қилган нарсани берувчи йўқ. Сендан бўлган жазони қайтарувчи йўқ) –дер эканлар» деб хат ёзди».

Муттафақун алайҳ Darajasi: Саҳиҳ

Sharh

Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳар фарз намоздан сўнг: Лаа илаҳа иллаллоҳу ваҳдаҳу лаа шарийка лаҳ лаҳул мулку ва лаҳул ҳамду ва ҳува ъала кулли шайъин қодийр. Аллоҳумма лаа мааниъа лима аътойта ва лаа муътия лимаа манаъта ва лаа янфаъу зал жадд минкал жадд», – дер эдилар.

Яъни: тавҳид калимаси «Лаа илааҳа иллаллоҳ»ни эътироф қилдим ва унга иқрор бўлдим. Ҳақ ибодатга Аллоҳ таологина лойиқ, бошқалар лойиқ эмас. Аллоҳдан ўзга ҳақ маъбуд йўқ. Ҳақиқий, тамомий мулк Аллоҳники деб иқрор бўлдим. Осмону ерларнинг барча ҳамдига Аллоҳгина лойиқ. Чунки У Зот барча нарсага қодир. Аллоҳ беришни ёки ман қилишни хоҳлаган бўлса, уни рад қилувчи йўқ. Бойнинг бойлиги Унинг ҳузурида фойда бермайди. У Зотнинг ҳузурида фақат солиҳ амалгина фойда беради.

Foydalari

  • Бу зикр тавҳид ва ҳамд лафзларини ўз ичига олгани учун намоздан кейин айтишлик мустаҳаб.
  • Суннат амалларни қилиш ва тарқатишга шошилиш.

HadeethEnc.com saytida oʻqing

3 Bir marta

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ، لَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللهِ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، ‌وَلَا ‌نَعْبُدُ ‌إِلَّا إِيَّاهُ، لَهُ النِّعْمَةُ وَلَهُ الْفَضْلُ وَلَهُ الثَّنَاءُ الْحَسَنُ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ

Maʼnosi va manbasi

Абу Зубайр айтадилар: «Ибн Зубайр разияллоҳу анҳу ҳар бир намоз сўнгида, салом бергандан кейин: «Лаа илааҳа иллаллоҳу ваҳдаҳу лаа шарийка лаҳ, лаҳул мулку ва лаҳул ҳамду ва ҳува ъалаа кулли шайъин қодийр. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ. Лаа илаҳа иллаллоҳу ва лаа наъбуду иллаа ийяҳ. Лаҳун ниъмату ва лаҳул фазл, ва лаҳус санааул ҳасан. Лаа илааҳа иллаллоҳу мухлисийна лаҳуд дийн, ва лав кариҳал каафируун», дер эдилар. (Бир куни) «Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳар намоздан кейин мана шу таҳлилни айтар эдилар», дедилар».

Имом Муслим ривояти Darajasi: Саҳиҳ

Sharh

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам барча фарз намозлардан кейин ушбу улуғ зикрни айтар эдилар. Маъноси:

«Лаа илааҳа иллаллоҳ»: яъни Аллоҳдан ўзга (ҳақ) илоҳ йўқ.

«Вахдаҳуу лаа шарийка лаҳ»: яъни рубубияти, улуҳияти ва исм сифатида шериги йўқдир.

«Лаҳул мулк»: кенг, барча нарсани ўраб олган еру осмонлар ва улар орасидаги нарсалар мулки У Зотникидир.

«Ва лаҳул ҳамд»: Яъни, У мутлоқ комиллик билан сифатланган. Енгилликда ҳам, оғирликда ҳам, барча ҳолатда улуғлаб муҳаббат ила мақталган Зотдир.

«Ваҳува ъалаа кўлли шайъин қодийр»: Қудрати барча томонлама комил ва тамомийдир. Уни ҳеч нарса ожиз қилолмас. Ҳеч қайси иш У учун имконсиз эмас.

«Лаа ҳавла валаа қуввата илла биллаҳ»: яъни: Бир ҳолатдан иккинчи ҳолатга, маъсиятдан тоат ибодатга ўтиш қуввати ёлғиз Аллоҳ мадади биландир. У Зотнинг ўзи ёрдам берувчи ва Унгагина суянилади.

«Ла илаҳа иллаллоҳу ва лаа наъбуду иллаа ийяҳ»: ўлуҳият маъносини тасдиқлаб ва ширкни инкор қилиш ила, У Зотдан бошқа ҳеч ким ибодатга лойиқ эмаслигини таъкидламоқ.

«лаҳунниеъмату ва лаҳул фазл»: У Зот неъматларни яратади ва уларнинг эгасидир. Бандаларидан хоҳлаганига хоҳлаганча ато этади.

«валаҳуссанааъл ҳасан»: Зоти, сифатлари, қилган ишлари, неъматлари ва барча ҳолатларда (гўзал ҳамду сано ҳам Уникидир).

«Лаа илааҳа иллаллоҳу мухлисийна лаҳуд дийн»: яъни Аллоҳга итоатда риё ва сумъасиз У Зотни ёлғизлаймиз.

«ва лав кариҳал каафируун»: яъни, кофирлар ёмон кўрса ҳам, Аллоҳнинг тавҳидида ва ибодатида собит бўламиз.

Foydalari

  • Ҳар фарз намоздан кейин ушбу зикрга маҳкам бўлиш мустаҳабдир.
  • Мусулмон дини билан фахрланади ва унин шиорларини кофирлар ёмон кўрса ҳам ошкор қилади.
  • Агар ҳадисда: «Намоз охирида» деган сўз келса, ва у зикр бўлса, саломдан кейин айтиладиган нарса эканлиги, агар дуо бўлса, саломдан олдин бўлиши бу аслдир.

HadeethEnc.com saytida oʻqing

4 Bir marta

سُبْحَانَ اللَّهِ (٣٣)، الْحَمْدُ لِلَّهِ (٣٣)، اللَّهُ أَكْبَرُ (٣٣)، لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

Maʼnosi va manbasi

Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтадилар: «Ким ҳар бир намоз кетидан ўттиз уч марта Аллоҳга тасбиҳ, ўттиз уч марта ҳамд, ўттиз уч марта такбир, бу тўқсон тўққизта бўлиб, юзинчисида «Лаа илааҳа иллаллоҳу ваҳдаҳу лаа шарийка лаҳ, лаҳул-мулку ва лаҳул-ҳамд, ва ҳува ъалаа кулли шай’ин қодийр», деса, гуноҳлари денгиз кўпигича бўлса ҳам мағфират қилинади».

Имом Муслим ривояти Darajasi: Саҳиҳ

Sharh

Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам фарз намозлардан сўнг қуйидаги зикрларни айтишнинг фазилатини баён қилдилар:

Ўттиз уч марта: «Субҳаналлоҳ» (Аллоҳни айбу нуқсонлардан поклаш).

Ўттиз уч марта: «Алҳамдулиллаҳ» (У Зотга бўлган муҳаббат ва таъзим билан комил сифатлари ила сано айтиш).

Ўттиз уч марта: «Аллоҳу акбар» (Аллоҳ ҳар қандай нарсадан улуғ ва буюкдир).

Ва юзинчисини: «Лаа илааҳа иллаллоҳу ваҳдаҳу лаа шарийка лаҳ, лаҳул-мулку ва лаҳул-ҳамд, ва ҳува ъалаа кулли шай’ин қодийр», деб тўлдириш.

Маъноси: Ягона Аллоҳдан ўзга ҳақ илоҳ йўқ, Унинг шериги ҳам йўқ. Мутлоқ мулк ва ҳамд-сано Уникидир. У ҳар бир нарсага қодирдир. Яъни: Аллоҳдан ўзга ибодатга лойиқ ҳақ зот йўқ. Мукаммал мулк фақат Унга хосдир ва бошқалардан фарқли ўлароқ, муҳаббат ҳамда таъзим билан мақталишга лойиқ Зот фақат Унинг Ўзидир. У барча нарсага Қодир ва Уни бирор нарса ожиз қолдира олмайди.

Ким ана шуларни айтса, гарчи гуноҳлари денгиз тўлқинланиб кўпиргандаги оқ кўпиклар каби кўп бўлса ҳам, ўчирилади ва мағфират қилинади.

Foydalari

  • Фарз намозларидан кейин ушбу зикрни айтиш мустаҳаб.
  • Бу зикр гуноҳларнинг мағфират бўлишига сабабдир.
  • Аллоҳ таолонинг фазли, раҳмати ва мағфиратининг нақадар улуғлиги.
  • Ушбу зикр гуноҳлар кечирилишига сабаб бўлади. Бунда кичик гуноҳларнинг каффорат бўлиши назарда тутилган. Катта (кабоир) гуноҳларни эса фақат тавбагина ўчиради.

HadeethEnc.com saytida oʻqing

5 Bir marta

Maʼnosi va manbasi

Каъб ибн Ужро разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Муаққибалар бор, уларни ҳар бир фарз намоздан кейин айтган ёки бажарган киши ноумид бўлмайди: ўттиз учта тасбиҳ, ўттиз учта таҳмид ва ўттиз тўртта такбир»,- дедилар.

Имом Муслим ривояти Darajasi: Саҳиҳ

Sharh

Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтувчиси ютқазмайдиган, надомат ҳам қилмайдиган, балки, катта савобга эга зикрлар ҳақида хабар бердилар. Улар фарз намозлардан кейин бир-биридан кейин айтилади. Улар:

Ўттиз уч марта «Субҳаналлоҳ» яъни, Аллоҳ таоло барча нуқсонлардан пок.

Ўттиз уч марта «Алҳамдулиллаҳ» яъни, Аллоҳ таолога муҳаббат ва У Зотни улуғлаш ила комиллик билан сифатлаш.

Ўттиз тўрт марта «Аллоҳу акбар», яъни, Аллоҳ барча нарсадан азиз ва улуғдир.

Foydalari

  • Тасбиҳ, таҳмид ва такбирнинг фазилати. Ана ўшалар боқий қолувчи солиҳ амаллардандир.

HadeethEnc.com saytida oʻqing

6 Bir marta

اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ لَا تَأْخُذُهُ سِنَةٌ وَلَا نَوْمٌ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ مَنْ ذَا الَّذِي يَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلَّا بِإِذْنِهِ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَلَا يَئُودُهُ حِفْظُهُمَا وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيمُ

Maʼnosi va manbasi

Абу Умома разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Ким ҳар бир фарз намоздан сўнг «Оятал курсий»ни ўқиса, уни жаннатга киришидан фақат ўлим тўсиб туради», деганлар».

Насоий «Сунани Кубро»да ривоят қилган Darajasi: Саҳиҳ

Sharh

Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам хабар бердиларки, ким фарз намози тугаганидан кейин «Оятал курсий»ни ўқиса, уни жаннатга киришдан фақатгина ўлим тўсиб туради (яъни вафот этгач, албатта жаннатга киради). Бу оят Бақара сурасида бўлиб, Аллоҳ таолонинг қуйидаги сўзидир: «Аллоҳ Ундан ўзга илоҳ йўқ зотдир. У тирик ва қаййумдир. Уни мудроқ ҳам, уйқу ҳам олмас. Осмонлару ердаги нарсалар Уникидир. Унинг ҳузурида Ўзининг изнисиз ҳеч ким шафоат қила олмас. У уларнинг олдиларидаги нарсани ҳам, ортларидаги нарсани ҳам билур. Унинг илмидан ҳеч нарсани иҳота қила олмаслар, магар Ўзи хоҳлаганини, холос. Унинг курсиси осмонлару ерни қамраган. Уларни муҳофаза қилиш Уни чарчатмас. Ва У Олий ва Буюк зотдир» [Бақара: 255].

Foydalari

  • Ушбу улуғ оятнинг фазли. Чунки у ўзида Аллоҳнинг гўзал исмларини ва олий сифатларини жамлаган.
  • Ҳар бир фарз намозидан кейин ушбу улуғ оятни ўқиш мустаҳаб.
  • Солиҳ амаллар жаннатга киришга сабабдир.

HadeethEnc.com saytida oʻqing

Savollar

Bu sahifada nima bor?

Namozdan keyingi zikrlar: har biri arabcha matni, maʼnosi, manbasi boʻlgan hadis, darajasi va sharhi bilan.

Tarjimalar qayerdan olingan?

Tarjima qilingan nabaviy hadislar ensiklopediyasi HadeethEnc.com saytidan. Har bir hadis ular nashr qilganidek, manbasi va darajasi bilan, asliga havola bilan koʻrsatiladi.

Kundalik eslatma olsam boʻladimi?

Ha. Android uchun bepul Qabas ilovasi har kuni tonggi va kechki zikrlarni eslatadi va unda xuddi shunday hisoblagich bor.