ترجمه و منبع
از ابوقَتاده رضی الله عنه روایت است که پیامبر صلیاللهعلیهوسلم فرمودند: «الرُّؤْيَا الصَّالِحَةُ مِنَ اللَّهِ، وَالحُلُمُ مِنَ الشَّيْطَانِ، فَإِذَا حَلَمَ أَحَدُكُمْ حُلُمًا يَخَافُهُ فَلْيَبْصُقْ عَنْ يَسَارِهِ، وَلْيَتَعَوَّذْ بِاللَّهِ مِنْ شَرِّهَا، فَإِنَّهَا لاَ تَضُرُّهُ»: «رؤیای نیک از جانب الله است و خواب بد از سوی شیطان؛ پس چنانچه یکی از شما خوابی دید که او را به ترس انداخت باید سه بار به سمت چپ خود [بهطور خفیف] آب دهان بیندازد و از شر آن به الله پناه ببرد که در این صورت به او زیانی نخواهد رساند».
بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارند درجه: صحیح است
شرح
پیامبر صلیاللهعلیهوسلم خبر دادند که رؤیای نیکِ شادیآور در خواب، از جانب الله است و «حلم» یعنی رؤیایی که ناراحتکننده و غمآور است از سوی شیطان است.
بنابراین هرکس در خواب چیز بدی دید، باید به سمت چپش آب دهن بیندازد و از شر آن به الله پناه ببرد؛ در این صورت زیانی متوجه او نخواهد شد؛ چون الله تعالی همین کار را سبب در امان ماندن از آسیب مترتب بر آن خواب و رؤیا قرار داده است.
فواید
- رؤیا و حُلم چیزی است که انسان در خواب میبیند؛ اگر در آنچه میبیند خیر و خوبی غالب باشد، آن رؤیاست؛ و اگر آنچه در خواب دیده، غالبش شر و زشت باشد، به آن حلم میگویند؛ و هر دوی آنها به جای یکدیگر به کار میروند.
- انواع رؤیا: ۱- رؤیای نیک که رؤیای حق و بشارتی از جانب الله است که آن را میبیند یا به او نشان داده میشود. ۲- حدیث نفس یعنی آنچه در بیداری ذهن شخص را مشغول کرده است. ۳- غم و ترسی که شیطان ایجاد میکند تا انسان را دچار غم کند.
- نتیجهٔ آنچه در مورد رؤیای نیک گفته شد سه چیز است: اینکه خداوند را به سبب آن حمد و ستایش گوید و به خاطر آن شاد باشد و آن را تعریف کند اما برای کسی که دوستش دارد نه برای آنکه دوستش ندارد.
- حاصل آنچه دربارهٔ خواب بد گفته شده، پنج چیز است: اینکه از شر آن و شر شیطان به الله پناه ببرد و اگر از خواب پرید، سه بار به سمت چپش آب دهان بیندازد (یعنی فوت همراه با کمی آب دهان) و هرگز آن را برای کسی تعریف نکند و چنانچه خواست دوباره بخوابد به پهلوی دیگرش بخوابد؛ در این صورت خواب مذکور به او زیانی نمیرساند.